Tài liệu tập huấn Hướng dẫn sử dụng chương trình giáo dục mầm non sau sửa đổi, bổ sung

pdf 56 trang Trà trà 03/03/2026 100
Bạn đang xem 20 trang mẫu của tài liệu "Tài liệu tập huấn Hướng dẫn sử dụng chương trình giáo dục mầm non sau sửa đổi, bổ sung", để tải tài liệu gốc về máy hãy click vào nút Download ở trên.

File đính kèm:

  • pdftai_lieu_tap_huan_huong_dan_su_dung_chuong_trinh_giao_duc_ma.pdf

Nội dung text: Tài liệu tập huấn Hướng dẫn sử dụng chương trình giáo dục mầm non sau sửa đổi, bổ sung

  1. TÀI LIỆU TẬP HUẤN HƯỚNG DẪN THỰC HIỆN CHƯƠNG TRÌNH GIÁO DỤC MẦM NON SAU SỬA ĐỔI, BỔ SUNG (Lưu hành nội bộ dánh cho cán bộ quản lý, giáo viên mầm non) Hà Nội, tháng 8 năm 2021
  2. 2 MỤC LỤC Nội dung Trang CHƯƠNG TRÌNH TẬP HUẤN 3 MỤC ĐÍCH TẬP HUẤN 5 NỘI DUNG TẬP HUẤN 5 QUÁN TRIỆT NHỮNG NỘI DUNG, YÊU CẦU MỚI TRONG 6 CHƯƠNG TRÌNH GIÁO DỤC MẦM NON; HƯỚNG DẪN CHỈ ĐẠO MỘT SỐ NỘI DUNG CÔNG TÁC QUẢN LÝ, THỰC HIỆN CHƯƠNG TRÌNH GDMN SAU SỬA ĐỔI, BỔ SUNG CHỈ ĐẠO, HƯỚNG DẪN TRIỂN KHAI THỰC HIỆN MỘT SỐ NỘI DUNG: - Hướng dẫn tổ chức các hoạt động nuôi dưỡng, chăm sóc sức 13 khoẻ cho trẻ em trong cơ sở giáo dục mầm non - Hướng dẫn tổ chức hoạt động giáo dục trong cơ sở giáo dục 27 mầm non - Hướng dẫn tổ chức chuẩn bị cho trẻ em mẫu giáo trong các 30 cơ sở giáo dục mầm non sẵn sàng học đọc, học viết theo hướng liên thông với chương trình lớp 1 tiểu học - Hướng dẫn đánh giá thực hiện chương trình trong cơ sở giáo dục 40 mầm non TÀI LIỆU THAM KHẢO 56
  3. 3 BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO CHƯƠNG TRÌNH TẬP HUẤN CHỈ ĐẠO, HƯỚNG DẪN THỰC HIỆN CHƯƠNG TRÌNH GIÁO DỤC MẦM NON SAU SỬA ĐỔI, BỔ SUNG (02 ngày, khai mạc từ 8h00 ngày 17 - 18/8/2021) Thời gian Nội dung chương trình Thực hiện (dự kiến) Ngày thứ nhất Buổi sáng 16/8 7h30-8h00 Đón tiếp đại biểu Ban Tổ chức Tuyên bố lý do, giới thiệu đại Ban Tổ chức biểu 8h00 - 8h15 Phát biểu khai mạc Thứ trưởng Ngô Thị Minh Quán triệt những nội dung, yêu cầu mới trong Chương trình giáo dục mầm non sửa đổi, bổ sung; Hướng dẫn chỉ đạo một số nội dung công tác quản lý, Vụ trưởng Nguyễn Bá Minh 8h15 - 9h15 thực hiện Chương trình GDMN sau sửa đổi, bổ sung; Chỉ đạo công tác tập huấn bồi dưỡng nâng cao năng lực chuyên môn cho CBQL và GVMN. Hướng dẫn tổ chức chuẩn bị Báo cáo viên: cho trẻ em mẫu giáo trong các - TS. Nguyễn Thị Minh Thảo, cơ sở giáo dục mầm non sẵn Chuyên viên, Vụ GDMN; 9h15 - 9h45 sàng học đọc, học viết theo - TS. Nguyễn Thị cẩm Bích, Phó Giám hướng liên thông với chương đốc TTNCGDMN, Viện KHGD Việt trình lớp 1 Tiểu học. Nam. 9h45 - 10h00 Nghỉ giải lao Hướng dẫn tổ chức chuẩn bị Báo cáo viên: cho trẻ em mẫu giáo trong các - TS. Nguyễn Thị Minh Thảo, cơ sở giáo dục mầm non sẵn Chuyên viên, Vụ GDMN; 10h00 - 12h00 sàng học đọc, học viết theo - TS. Nguyễn Thị cẩm Bích, Phó Giám hướng liên thông với chương đốc TTNCGDMN, Viện KHGD Việt trình lớp 1 Tiểu học. Nam .
  4. 4 12h00 Nghỉ trưa Buổi chiều 16/8 Báo cáo viên: Hướng dẫn tổ chức các hoạt - Bác sĩ Nguyễn Minh Huyền, động nuôi dưỡng, chăm sóc 13h30 - 15h30 Chuyên viên chính, Vụ GDMN sức khỏe cho trẻ em trong cơ - Ths. Nguyễn Thị Hiền, Chuyên viên sở giáo dục mầm non chính, Vụ GDMN 15h30 -15h45 Nghỉ giải lao Báo cáo viên: Hướng dẫn tổ chức các hoạt - Bác sĩ Nguyễn Minh Huyền, động nuôi dưỡng, chăm sóc 15h45 - 17h00 Chuyên viên chính, Vụ GDMN sức khỏe cho trẻ em trong cơ - Ths. Nguyễn Thị Hiền, Chuyên viên sở giáo dục mầm non chính, Vụ GDMN Ngày Thứ hai Buổi sáng 17/8 Báo cáo viên: - Ths Vũ Thị Thu Hằng, Chuyên viên Hướng dẫn tổ chức hoạt động chính, Vụ GDMN; 8h00 - 10h00 giáo dục trong cơ sở giáo dục - TS. Hồ Lam Hồng, Nguyên Phó mầm non Viện trưởng Viện Nghiên cứu sư phạm, Đại học Sư phạm Hà Nội 10h00 - 10h15 Nghỉ giải lao Báo cáo viên: - Ths Vũ Thị Thu Hằng, Chuyên viên Hướng dẫn tổ chức hoạt động chính, Vụ GDMN; 10h15 - 12h00 giáo dục trong cơ sở giáo dục - TS. Hồ Lam Hồng, Nguyên Phó mầm non Viện trưởng Viện Nghiên cứu sư phạm, Đại học Sư phạm Hà Nội 12h00 Nghỉ trưa Buổi chiều 17/8 Báo cáo viên: Hướng dẫn đánh giá thực hiện - Ths. Hoàng Thị Dinh, Chuyên viên 13h30 - 15h00 chương trình trong cơ sở giáo chính, Vụ GDMN; dục mầm non. - TS. Hoàng Thị Nho, Giảng viên chính, Khoa GD Đặc biệt, Trường ĐHSP Hà Nội 15h00 -15h15 Nghỉ giải lao Báo cáo viên: - Ths. Hoàng Thị Dinh, Chuyên viên Hướng dẫn đánh giá thực hiện chính, Vụ GDMN; 15h15 – 17h00 chương trình trong cơ sở giáo - TS. Hoàng Thị Nho, Giảng viên dục mầm non chính, Khoa GD Đặc biệt, Trường ĐHSP Hà Nội
  5. 5 MỤC ĐÍCH TẬP HUẤN Chỉ đạo, hướng dẫn cán bộ quản lý (CBQL), giáo viên mầm non (GVMN) thực hiện một số nội dung sửa đổi, bổ sung của Chương trình giáo dục mầm non đối với cán bộ quản lý và giáo viên mầm non cốt cán của các tỉnh, thành phố. NỘI DUNG TẬP HUẤN I. Quán triệt những nội dung, yêu cầu mới trong Chương trình giáo dục mầm non; Hướng dẫn chỉ đạo một số nội dung công tác quản lý, thực hiện chương trình GDMN sau sửa đổi, bổ sung; II. Chỉ đạo, hướng dẫn triển khai thực hiện một số nội dung cụ thể: (1) Hướng dẫn tổ chức các hoạt động nuôi dưỡng, chăm sóc sức khoẻ cho trẻ em trong cơ sở giáo dục mầm non; (2) Hướng dẫn tổ chức hoạt động giáo dục trong cơ sở giáo dục mầm non; (3) Hướng dẫn tổ chức chuẩn bị cho trẻ em mẫu giáo trong các cơ sở giáo dục mầm non sẵn sàng học đọc, học viết theo hướng liên thông với chương trình lớp 1 tiểu học; (4) Hướng dẫn đánh giá thực hiện chương trình trong cơ sở giáo dục mầm non
  6. 6 NỘI DUNG THỨ NHẤT QUÁN TRIỆT/GIỚI THIỆU NHỮNG NỘI DUNG, YÊU CẦU MỚI TRONG CHƯƠNG TRÌNH GIÁO DỤC MẦM NON SỬA ĐỔI, BỔ SUNG; HƯỚNG DẪN CHỈ ĐẠO MỘT SỐ NỘI DUNG CÔNG TÁC QUẢN LÝ, THỰC HIỆN CHƯƠNG TRÌNH GDMN SAU SỬA ĐỔI, BỔ SUNG PHẦN MỘT QUÁN TRIỆT/GIỚI THIỆU NHỮNG NỘI DUNG, YÊU CẦU MỚI TRONG CHƯƠNG TRÌNH GIÁO DỤC MẦM NON SỬA ĐỔI, BỔ SUNG I. Sự cần thiết chỉnh sửa bổ sung một số nội dung chương trình giáo dục mầm non Chương trình giáo dục mầm non được Bộ trưởng Bộ GDĐT ký quyết định ban hành theo Thông tư số 17/2009/TT-BGDĐT ngày 25 tháng 7 năm 2009. Chương trình giáo dục mầm non (GDMN) được xây dựng dựa trên cơ sở lý luận về xây dựng chương trình giáo dục, kế thừa những mặt ưu điểm, tiến bộ của chương trình chăm sóc- giáo dục trẻ mầm non trước đây ở Việt Nam phù hợp với điều kiện thực tiễn, tiếp cận với chương trình GDMN tiên tiến của các nước trong khu vực và thế giới nhằm chuẩn bị tốt nhất cho trẻ vào học ở trường phổ thông. Một số nội dung CTGDMN đã được sửa đổi, bổ sung và ban hành kèm theo Thông tư số 28/2016/TT-BGDĐT ngày 30 /12/ 2016 của Bộ trưởng Bộ Giáo dục và Đào tạo. Sau 11 năm triển khai thực hiện, Chương trình GDMN đã thể hiện tính ưu việt, khoa học, phù hợp với thực tiễn và góp phần quan trọng trong việc nâng cao chất lượng GDMN: Chương trình thể hiện tính chất của Chương trình khung quốc gia, tạo cơ hội cho cơ sở giáo dục và giáo viên chủ động, sáng tạo, linh hoạt trong triển khai thực hiện; Chương trình hướng đến sự phát triển toàn diện, tích hợp, lấy trẻ làm trung tâm, phương châm giáo dục “học bằng chơi, bằng trải nghiệm” của trẻ, tạo điều kiện đảm bảo cho trẻ phát triển liên tục, đáp ứng sự đa dạng của các vùng miền, các đối tượng trẻ. Tuy nhiên, thực tiễn phát triển kinh tế xã hội và đổi mới GDMN đặt ra những vấn đề cấp thiết, đòi hỏi phải chỉnh sửa bổ sung Chương trình GDMN để đáp ứng nhu cầu chăm sóc, nuôi dưỡng, giáo dục trẻ em mầm non (nhu cầu của trẻ em và yêu cầu của xã hội, thời đại): 1. Luật Giáo dục 43/2019/QH14 đã quy định một số nội dung có liên quan đến Chương trình GDMN cần chỉnh sửa.
  7. 7 2. Giáo viên mầm non gặp áp lực trong việc đảm bảo chế độ sinh hoạt trong ngày của trẻ theo quy định tại Chương trình GDMN Đối với việc thực hiện Chương trình GDMN, sự phối hợp giữa nhà trường và gia đình rất quan trọng, ảnh hưởng đến chất lượng thực hiện Chương trình. Tuy nhiên, chưa có quy định cụ thể về trách nhiệm của nhà trường và của gia đình, ví dụ: Chưa có hướng dẫn rõ ràng về phối hợp giữa nhà trường và gia đình trong việc đảm bảo chế độ sinh hoạt trong ngày của trẻ dẫn đến nhà trường phải đảm nhiệm việc chăm sóc giáo dục trẻ trên 10 giờ/ngày tạo áp lực cho GVMN và vi phạm luật lao động. 3. Chương trình GDMN hiện hành chưa đủ “mở” để triển khai những nội dung giáo dục đáp ứng sự đa dạng của nhu cầu giáo dục phù hợp với điều kiện và sự phát triển KTXH của địa phương, điều kiện của nhà trường để nâng cao chất lượng giáo dục Chương trình GDMN hiện hành đã quy định những nội dung giáo dục bắt buộc đối với trẻ mầm non toàn quốc, nhưng chưa có những quy định để tạo cơ sở pháp lý để ban hành các văn bản quản lý những nội dung giáo dục đáp ứng sự đa dạng của nhu cầu giáo dục phù hợp với điều kiện và sự phát triển KTXH để nâng cao chất lượng giáo dục: làm quen với ngoại ngữ, giáo dục công nghệ số và một số nội dung giáo dục khác phù hợp với quy định pháp luật. Điều này dẫn đến tình trạng các nội dung giáo dục nêu trên vẫn được tổ chức để đáp ứng nhu cầu và xu thế phát triển xã hội nhưng các cấp quản lý không có công cụ để quản lý chất lượng. Ii. Mục đích - Sửa đổi, bổ sung Chương trình GDMN nhằm phù hợp với thực tiễn và theo qui định của Luật Giáo dục 43/2019/QH14; - Bổ sung qui định sự phối hợp giữa nhà trường, gia đình và cộng đồng trong việc thực hiện Chương trình GDMN nhằm tạo cơ sở đảm bảo chế độ thời gian làm việc của giáo viên theo qui định của pháp luật và nâng cao chất lượng thực hiện Chương trình GDMN; - Bổ sung quy định để tạo cơ sở pháp lý triển khai những nội dung giáo dục đáp ứng sự đa dạng của nhu cầu giáo dục phù hợp với điều kiện và sự phát triển KTXH để nâng cao chất lượng giáo dục: trẻ mẫu giáo làm quen với ngoại ngữ, giáo dục công nghệ số và những nội dung giáo dục phù hợp với quy định pháp luật.
  8. 8 III. Quan điểm chỉ đạo 1. Đảm bảo tính pháp lý: Việc điều Chỉnh chương trình phải phù hợp với Luật Giáo dục và đáp ứng yêu cầu về tiêu chuẩn chương trình giáo dục mầm non theo quy định của Bộ GDĐT. 2. Đảm bảo tính khoa học: Tôn trọng quan điểm, nguyên tắc xây dựng Chương trình, cấu trúc và nội dung của Chương trình GDMN theo quy định hiện hành; Các quy định được bổ sung một cách phù hợp, logic với các nội dung đã có ở Chương trình hiện hành; Tôn trọng sự khác biệt; phù hợp với các độ tuổi và liên thông với giáo dục tiểu học; 3. Đảm bảo tính thực tiễn: Chỉnh sửa một số nội dung đáp ứng yêu cầu cấp thiết của thực tiễn, các quy định được bổ sung giúp giải quyết được các vấn đề cấp thiết, tạo ra rào cản, hạn chế trong việc thực hiện Chương trình; IV. Nội dung sửa đổi, bổ sung 1. Bổ sung về “quan điểm xây dựng chương trình GDMN” Quan điểm xây dựng Chương trình GDMN đã có từ khi xây dựng Chương trình GDMN năm 2009, tuy nhiên do quy định lúc đó chưa yêu cầu trình bày nội dung quan điểm vào trong văn bản của Chương trình. Quan điểm thứ nhất, nhấn mạnh: - Chương trình giáo dục mầm non là chương trình khung, có tính chất mở, - Bảo đảm đáp ứng sự đa dạng của các vùng miền, các đối tượng trẻ, hướng đến sự phát triển toàn diện và tạo cơ hội cho trẻ phát triển. Quan điểm thứ hai, nhấn mạnh: Chương trình giáo dục mầm non bảo đảm kết nối chặt chẽ giữa các độ tuổi nhà trẻ và mẫu giáo với nhau, liên thông với Chương trình giáo dục phổ thông. Chương trình thể hiện quan điểm giáo dục toàn diện, tích hợp, lấy trẻ làm trung tâm với phương châm giáo dục “chơi mà học, học bằng chơi”. Quan điểm thứ ba, nhấn mạnh: Chương trình quy định những nội dung giáo dục áp dụng đối với mọi trẻ em mầm non, đồng thời trao quyền chủ động cho địa phương, cơ sở giáo dục mầm non, giáo viên trong việc lựa chọn, bổ sung một số nội dung giáo dục và triển khai kế hoạch giáo dục phù hợp với trẻ em mầm non và điều kiện của địa phương, của cơ sở giáo dục mầm non. 2. Bổ sung về “điều kiện thực hiện chương trình” Bao gồm 4 điều kiện: (1) Tổ chức và quản lý cơ sở giáo dục mầm non: - Cơ sở GDMN có sứ mệnh..., được giao quyền tự chủ theo quy định của pháp luật. - Cơ cấu tổ chức bộ máy và hoạt động của cơ sở giáo dục mầm non theo quy định
  9. 9 (2) Cán bộ quản lý, giáo viên, nhân viên: Số lượng, cơ cấu, trình độ đào tạo, chuyên môn nghiệp vụ đáp ứng yêu cầu phát triển chương trình (3) Cơ sở vật chất, đồ dùng, đồ chơi, học liệu, thiết bị dạy học: Địa điểm, diện tích, quy mô cơ sở giáo dục mầm non; cơ sở vật chất và đồ dùng, đồ chơi, học liệu, thiết bị dạy học bảo đảm theo quy định (4) Xã hội hóa giáo dục - Trách nhiệm lãnh đạo, chỉ đạo thực hiện có hiệu quả Chương trình giáo dục mầm non; bảo đảm điều kiện thực hiện chương trình; - Nhà trường chủ động tham mưu với cấp uỷ Đảng, chính quyền và phối hợp với các cá nhân, tổ chức ở địa phương để huy động đa dạng các nguồn lực tham gia các hoạt động giáo dục và hỗ trợ kinh phí, cơ sở vật chất nhà trường, xây dựng môi trường giáo dục an toàn, lành mạnh, thân thiện. - Gia đình, cộng đồng có trách nhiệm phối hợp với cơ sở giáo dục mầm non bảo đảm điều kiện để thực hiện chế độ sinh hoạt cho trẻ và chế độ làm việc đối với giáo viên, nâng cao chất lượng thực hiện chương trình giáo dục mầm non.” 3. Sửa đổi, bổ sung về “phân phối thời gian” Kế hoạch chăm sóc, giáo dục hằng ngày thực hiện theo chế độ sinh hoạt cho từng độ tuổi phù hợp với sự phát triển của trẻ và điều kiện của cơ sở giáo dục mầm non. 4. Sửa đổi, bổ sung về “hướng dẫn thực hiện chương trình”: Căn cứ vào Chương trình Giáo dục mầm non do Bộ Giáo dục và đào tạo ban hành, các sở giáo dục và đào tạo, phòng giáo dục và đào tạo hướng dẫn các cơ sở giáo dục mầm non xây dựng kế hoạch năm học, tổ chức thực hiện; phát triển chương trình giáo dục mầm non. Ngoài nhưng nội dung hiện có ở Chương trình, các cơ sở giáo dục mầm non có thể lựa chọn, bổ sung một số nội dung giáo dục như: cho trẻ làm quen với ngoại ngữ, tiếp cận công nghệ số và những nội dung giáo dục khác phù hợp với mục tiêu của Chương trình giáo dục mầm non, bảo đảm tính khoa học, thiết thực, hiệu quả, phù hợp với văn hóa, điều kiện của địa phương, của cơ sở giáo dục mầm non, khả năng và nhu cầu của trẻ, theo quy định của pháp luật để phát triển chương trình giáo dục nhà trường nhằm nâng cao chất lượng nuôi dưỡng, chăm sóc, giáo dục trẻ em. Việc tổ chức thực hiện các nội dung giáo dục bổ sung theo quy định của Bộ Giáo dục và Đào tạo”. 5. Sửa đổi, bổ sung một vài diễn đạt, trình bày văn bản
  10. 10 PHẦN HAI CHỈ ĐẠO THỰC HIỆN NỘI DUNG SỬA ĐỔI, BỔ SUNG CHƯƠNG TRÌNH GIÁO DỤC MẦM NON I. Chỉ đạo thực hiện nội dung sửa đổi, bổ sung chương trình giáo dục mầm non Để tổ chức, thực hiện tốt nội dung sửa đổi, bổ sung Chương trình GDMN, Bộ GDĐT đề nghị các Sở GDĐT nghiêm túc triển khai thực hiện một số nội dung như sau: 1. Các Sở GDĐT tích cực tham mưu đầu tư các điều kiện để thực hiện nội dung sửa đổi bổ sung Chương trình GDMN. 2. Các cơ sở GDMN nghiêm túc rà soát, chuẩn bị các điều kiện để bảo đảm đáp ứng yêu cầu triển khai thực hiện những nội dung sửa đổi, bổ sung Chương trình GDMN. 3. Các sở GDĐT xây dựng kế hoạch tổ chức tập huấn hướng dẫn cho CBQL, GVMN năm được những nội dung sửa đổi, bổ sung Chương trình GDMN. Chọn cử và bồi dưỡng đội ngũ cốt cán có năng lực, khả năng để tập huấn hướng dẫn tại địa phương. 4. Các Sở GDĐT, Phòng GDĐTchuẩn bị tốt các nội dung tập huấn, hội thảo hướng dẫn tại địa phương. Cần tập trung thảo luận, hướng dẫn cụ thể về những nội dung sửa đổi, bổ sung của Chương trình GDMN cho CBQL, GVMN: (1) Về Quan điểm xây dựng Chương trình GDMN: Nắm rõ các quan điểm của xây dựng Chương trình GDMN để định hướng trong tổ chức, thực hiện xây dựng môi trường cho trẻ hoạt động; Xây dựng kế hoạch GD và phát triển CHương trình của nhà trường; Tổ chức các hoạt động GD; Đánh giá sự phát triển của trẻ; Phối hợp với cha mẹ, cộng đồng trong chăm sóc, giáo dục trẻ. (2) Về những điều kiện thực hiện chương trình (Điều kiện về Tổ chức và quản lý cơ sở giáo dục mầm non; Cán bộ quản lý, giáo viên, nhân viên; Cơ sở vật chất, đồ dùng, đồ chơi, học liệu, thiết bị dạy học; Xã hội hóa giáo dục). Trong đó chú trọng hướng dẫn cụ thể để các cơ sở GDMN nắm rõ và thực hiện tốt “Gia đình, cộng đồng có trách nhiệm phối hợp với cơ sở giáo dục mầm non bảo đảm điều kiện để thực hiện chế độ sinh hoạt cho trẻ và chế độ làm việc đối với giáo viên, nâng cao chất lượng thực hiện chương trình giáo dục mầm non.” (3) Về việc thực hiện PHÂN PHỐI THỜI GIAN/tổ chức thực hiện chế độ sinh hoạt cho từng độ tuổi nhà trẻ, mẫu giáo phù hợp với sự phát triển của trẻ và điều kiện của cơ sở giáo dục mầm non:
  11. 11 Điều kiện về tổ chức và quản lý cơ sở giáo dục mầm non; Điều kiện về CBQL, GV, NV; Điều kiện về trường, lớp, cơ sở vật chất đồ dùng, đồ chơi, học liệu, thiết bị dạy học; Điều kiện về xã hội hóa. (4) Về Hướng dẫn thực hiện chương trình: Hướng dẫn các cơ sở giáo dục mầm non có thể lựa chọn, bổ sung một số nội dung giáo dục như: cho trẻ làm quen với ngoại ngữ, tiếp cận công nghệ số và những nội dung giáo dục khác phù hợp với mục tiêu của Chương trình giáo dục mầm non, bảo đảm tính khoa học, thiết thực, hiệu quả, phù hợp với văn hóa, điều kiện của địa phương, của cơ sở giáo dục mầm non, khả năng và nhu cầu của trẻ, theo quy định của pháp luật để phát triển chương trình giáo dục nhà trường nhằm nâng cao chất lượng nuôi dưỡng, chăm sóc, giáo dục trẻ em. Việc tổ chức thực hiện các nội dung giáo dục bổ sung theo quy định của Bộ Giáo dục và Đào tạo”. II. Chỉ đạo thực hiện Chương trình GDMN trong tình hình diễn biến phức tạp của dịch bệnh covid-19 Trước bối cảnh diễn biến phức tạp của dịch bệnh Covid-19, Bộ GDĐT đề nghị các Sở GDĐT hướng dẫn, hỗ trợ các cơ sở GDMN việc tổ chức chăm sóc, giáo dục trẻ em mầm non đáp ứng yêu cầu của Chương trình GDMN trong bối cảnh phòng, chống dịch Covid-19, cụ thể như sau: 1. Tích cực tham mưu, phối hợp với cấp có thẩm quyền và huy động các tổ chức, cá nhân hỗ trợ các điều kiện cần thiết để các cơ sở GDMN thực hiện chăm sóc, giáo dục trẻ em phù hợp với bối cảnh phòng, chống dịch Covid-19. 2. Hướng dẫn các cơ sở GDMN tổ chức chăm sóc, giáo dục trẻ em theo hướng đảm bảo mục tiêu, kết quả mong đợi theo chương trình GDMN, phù hợp với điều kiện và bối cảnh phòng, chống dịch Covid-19; định hướng việc chuẩn bị cho trẻ em sẵn sàng vào học lớp Một; phối hợp chặt chẽ với cha mẹ/người chăm sóc trẻ em (sau đây gọi tắt là phụ huynh) thực hiện chăm sóc, giáo dục trẻ em tại nhà trong thời gian chưa đến trường để tránh dịch và khi đến trường trở lại như sau: a) Trong thời gian trẻ em chưa đến trường để phòng chống dịch Covid-19 - Tiếp tục triển khai thực hiện có hiệu quả khoản 1, Công văn số 1065/BGDĐT- GDMN; - Yêu cầu giáo viên lựa chọn và hướng dẫn phụ huynh tổ chức những hoạt động giáo dục phù hợp với điều kiện chăm sóc, giáo dục trẻ em tại nhà để hướng tới đạt được mục tiêu, kết quả mong đợi cuối độ tuổi theo Chương trình GDMN; các nội dung, hình thức hoạt động cho trẻ em cần đảm bảo yêu cầu về giáo dục và an toàn;
  12. 12 - Riêng đối với trẻ em mẫu giáo 5 tuổi: lựa chọn những nội dung cốt lõi, cần thiết, hướng dẫn phụ huynh tổ chức giáo dục trẻ em ở nhà phù hợp với điều kiện của gia đình, nhằm chuẩn bị cho trẻ em sẵn sàng vào học lớp Một. b) Khi trẻ em đến trường trở lại - Hướng dẫn các cơ sở GDMN điều chỉnh kế hoạch năm học và tổ chức thực hiện chương trình theo các kịch bản phù hợp; lựa chọn nội dung giáo dục cần thiết phù hợp với thời gian còn lại của năm học, hướng dẫn giáo viên chủ động điều chỉnh kế hoạch giáo dục phù hợp với khả năng của trẻ em trong lớp, giúp trẻ em đạt mục tiêu, kết quả mong đợi cuối độ tuổi theo Chương trình GDMN; - Riêng đối với trẻ em mẫu giáo 5 tuổi: Trên cơ sở hướng dẫn của Bộ GDĐT tại tài liệu Hướng dẫn giáo viên mầm non chuẩn bị cho trẻ 5 tuổi sẵn sàng vào học lớp 1, cơ sở GDMN thống nhất, hướng dẫn giáo viên lựa chọn những nội dung giáo dục cốt lõi, cần thiết, ưu tiên tổ chức các hoạt động giáo dục giúp trẻ em đạt những kiến thức, kỹ năng cần thiết, chuẩn bị tốt cho trẻ em có tâm thế tốt để vào học lớp Một; đảm bảo trẻ em mẫu giáo 5 tuổi hoàn thành chương trình GDMN khi kết thúc năm học; - Tiếp tục phối hợp chặt chẽ giữa cơ sở GDMN với phụ huynh để chăm sóc, giáo dục trẻ em tốt nhất. 3. Tổ chức xây dựng các công cụ hỗ trợ, kho tài liệu, học liệu trực tuyến dùng chung (Phần mềm tương tác, tài liệu trực tuyến, ngân hàng video,...) phù hợp với điều kiện của từng địa phương và hướng dẫn, giới thiệu các nguồn, kênh thông tin, tài liệu để hỗ trợ các cơ sở GDMN, phụ huynh thực hiện tốt công tác chăm sóc, giáo dục trẻ em.
  13. 13 NỘI DUNG THỨ HAI HƯỚNG DẪN TỔ CHỨC CÁC HOẠT ĐỘNG NUÔI DƯỠNG, CHĂM SÓC SỨC KHỎE CHO TRẺ EM TRONG CƠ SỞ GIÁO DỤC MẦM NON I. Công tác nuôi dưỡng 1. Một số yêu cầu trong quản lý đối với bữa ăn của trẻ tại cơ sở GDMN a) Yêu cầu về khẩu phần - Khẩu phần đạt nhu cầu về năng lượng khuyến nghị theo độ tuổi Tỉ lệ năng lượng khuyến nghị do Nhu cầu khuyến nghị năng lượng Nhóm tuổi bữa ăn bán trú cung cấp so với tại cơ sở giáo dục mầm nhu cầu cả ngày non/ngày/trẻ 3 - 6 tháng 60 - 70% 330 - 350 Kcal 6 - 12 tháng 60 - 70% 420 Kcal 12 - 36 tháng 60 - 70% 600 - 651 Kcal 3 – 6 tuổi 50-55% 615 Kcal – 726 Kcal - Khẩu phần đạt tối ưu, cân đối giữa các nhóm chất sinh năng lượng Tỷ lệ các chất cung cấp năng Trẻ nhà trẻ Trẻ mẫu giáo lượng khẩu phần Chất đạm (Protein) 13% - 20% 13% - 20% Chất béo (Lipid) 30% - 40% 25% - 35% Chất bột (Glucid) 47% - 50% 52% - 60% - Khẩu phần đạt tối ưu cân bằng của các chất dinh dưỡng + Tỉ lệ giữa đạm động vật/đạm tổng số: khuyến nghị đạt 60% + Tỉ lệ chất béo động vật và chất béo thực vật: khuyến nghị đạt 70% và 30%. + Đảm bảo tối ưu các vitamin và chất khoáng như: C, A, B, sắt, kẽm, iod... - Sử dụng thực phẩm đa dạng: + Có đủ 4 nhóm thực phẩm: chất đạm (Protein), chất béo (Lipid), chất bột (Glucid), vitamin và khoáng chất.
  14. 14 + Hoặc có ít nhất có 5 trong 8 nhóm thực phẩm theo phân loại của Tổ chức Y tế thế giới (WHO), trong đó nhóm 8 là bắt buộc: • Nhóm 1. Lương thực: Gạo, ngô, khoai, sắn... • Nhóm 2. Hạt các loại: Nhóm đậu đỗ, vừng, lạc. • Nhóm 3. Sữa và các sản phẩm từ sữa. • Nhóm 4. Thịt các loại, cá và hải sản. • Nhóm 5. Trứng và các sản phẩm của trứng. • Nhóm 6. Củ quả màu vàng, da cam, màu đỏ như cà rốt, bí ngô, gấc, cà chua hoặc rau tươi có màu xanh thẫm. • Nhóm 7. Rau củ quả khác như su hào, củ cải. • Nhóm 8. Dầu ăn, mỡ các loại (Là nhóm bắt buộc). b) Yêu cầu về thực đơn - Thực đơn được xây dựng theo tuần, theo mùa. - Các món ăn của thực đơn không lặp lại trong 2 đến 4 tuần (Có thể xây dựng thực đơn theo tuần chẵn, tuần lẻ hoặc 4 thực đơn khác nhau trong tháng ). - Với những cơ sở giáo dục mầm non đủ điều kiện, bữa ăn bán trú nên đáp ứng các tiêu chuẩn: Bữa chính có trên 10 loại thực phẩm và có từ 3 đến 5 loại rau, củ. Thực đơn bữa chính của trẻ mẫu giáo gồm: cơm, món xào, món mặn, canh và tráng miệng - Niêm yết công khai thực đơn tuần/tháng để phụ huynh cùng phối hợp trong việc tổ chức bữa ăn cho trẻ tại nhà (khẩu phần đã thực hiện tại trường so với khẩu phần khuyến nghị cả ngày, thay đổi món ăn so với ở trường...). c) Thời gian tổ chức bữa ăn - Cơ sở giáo dục mầm non xây dựng thời gian biểu phù hợp cho một ngày hoạt động của trẻ tại nhóm / lớp, trong đó lưu ý thời gian giữa các bữa ăn không được quá gần nhau, mỗi bữa ăn nên cách nhau ít nhất 2 – 3 giờ. - Thời gian cho trẻ ăn không nên quá kéo dài. Theo các chuyên gia dinh dưỡng, thời gian tối đa từ khi trẻ bắt đầu ăn đến khi kết thúc bữa ăn không nên quá 30 phút. d) Yêu cầu đối với việc tổ chức bữa ăn cho trẻ ở vùng khó khăn - Về khẩu phần, thực đơn đối với cơ sở giáo dục mầm non ở vùng khó khăn, nguồn thực phẩm khan hiếm, có mức tiền ăn thấp: + Yêu cầu tối thiểu khi xây dựng khẩu phần: đáp ứng nhu cầu năng lượng và bảo đảm sự cân đối giữa các chất sinh năng lượng (protein, lipid, glucid). + Bữa ăn trưa có 5 - 7 loại thực phẩm.
  15. 15 + Bữa chính bao gồm các món: cơm, món mặn, món canh. Nếu có điều kiện, bổ sung món tráng miệng là các loại quả chín được huy động từ sự đóng góp của gia đình hằng ngày hoặc trồng cây lấy quả trong vườn trường. + Các món ăn của thực đơn không lặp lại trong 1 tuần bằng việc thay đổi, kết hợp giữa các thực phẩm tạo ra các món ăn khác nhau, để trẻ không bị nhàm chán. + Tăng cường sử dụng sản phẩm sẵn có của địa phương + Hạn chế sử dụng thực phẩm đóng gói và chế biến sẵn. - Với hình thức trẻ tự mang cơm: + Cơ sở giáo dục mầm non cần có biện pháp bảo quản thức ăn cho trẻ: trang bị cặp lồng cơm giữ ấm, tủ đựng để tránh để thức ăn ôi thiu, ảnh hưởng đến sức khoẻ của trẻ. + Huy động sự hỗ trợ nguồn lực của gia đình, cộng đồng để nấu thêm canh nóng cho bữa ăn của trẻ. - Bố trí bếp ở những cơ sở giáo dục mầm non chưa có điều kiện tổ chức bếp một chiều đúng quy định như điểm lẻ của trường mầm non, nhóm trẻ, lớp mẫu giáo độc lập có quy mô nhỏ, diện tích bếp hẹp, tuỳ theo điều kiện cụ thể để bố trí bếp hợp lí, thuận tiện cho việc chế biến, nấu nướng nhưng cần đảm bảo những yêu cầu sau: + Bảo đảm nguyên tắc một chiều: Đảm bảo thực phẩm sống không để lẫn với thực phẩm chín, nguyên tắc này nhằm giảm thiểu sự nhiễm bẩn thực phẩm và giúp đảm bảo vệ sinh, an toàn thực phẩm. Khu tiếp nhận, sơ Khu chế biến, nấu Khu pha chế thực phẩm chế thực phẩm nướng chín, hoa quả và chia thức ăn chín + Khu vực bếp phải bố trí riêng, không chung với khu sinh hoạt của trẻ. + Phải có cửa ngăn cách giữa khu vực bếp với khu vực sinh hoạt của trẻ. + Có thể lắp đặt bàn giao nhận thực phẩm di động, dễ gấp gọn để phù hợp với diện tích bếp mà vẫn đảm bảo đúng quy trình bếp ăn một chiều. 2. Quản lí đảm bảo các điều kiện phục vụ công tác tổ chức ăn a) Công tác tham mưu, bổ sung trang thiết bị chăm sóc nuôi dưỡng - Hằng năm, trước thời điểm bắt đầu năm học mới, ban giám hiệu/chủ cơ sở giáo dục mầm non chỉ đạo giáo viên, nhân viên rà soát danh mục trang thiết bị phục vụ chăm sóc nuôi dưỡng trên lớp, nhà bếp... lập biểu đề nghị bổ sung.
  16. 16 - Nhà trường/cơ sở giáo dục mầm non tổng hợp danh mục đề xuất từ nhóm lớp, nhà bếp; rà soát chung toàn trường và xây dựng kế hoạch mua sắm, sửa chữa trình các cấp quản lí phê duyệt trang cấp hoặc chủ động mua sắm từ kinh phí nhà trường, kinh phí xã hội hoá...theo quy định. b) Quản lí sử dụng hiệu quả trang thiết bị chăm sóc, nuôi dưỡng - Ban Giám hiệu/chủ cơ sở giáo dục mầm non cần có sổ sách theo dõi, bàn giao đầy đủ các trang thiết bị cho nhóm lớp, nhà bếp khi trang cấp. - Xây dựng tiêu chí đánh giá thi đua hàng tháng/học kỳ/năm học trong đó có nội dung bảo quản, sử dụng hiệu quả trang thiết bị, đồ dùng của nhóm lớp/nhà bếp. Ban giám hiệu/chủ cơ sở thường xuyên kiểm tra giám sát quá trình sử dụng trang thiết bị tại các nhóm lớp, nhà bếp. - Hướng dẫn giáo viên/nhân viên cách khai thác, sử dụng/bảo quản trang thiết bị đúng cách. - Thực hiện nghiêm túc việc định kì kiểm tra, bảo dưỡng trang thiết bị. Kịp thời thay thế, sửa chữa trang thiết bị khi có hỏng hóc theo đề xuất của giáo viên, nhân viên. - Xây dựng hệ thống bảng biểu trong và ngoài bếp phục vụ công tác chăm sóc nuôi dưỡng 3. Hướng dẫn tổ chức bữa ăn a) Chuẩn bị * Dụng cụ ăn uống - Đủ bát, thìa, cốc uống nước, bình sữa (nếu có sử dụng) cho mỗi trẻ. Nên chuẩn bị dư số bát, thìa so với số trẻ để thay thế trong trường hợp trẻ làm rơi. - Bát, thìa, cốc uống nước của trẻ phải tiệt trùng bằng nước sôi hoặc sấy trước khi ăn. - Bình sữa (nếu có sử dụng) tiệt trùng bằng nước sôi hoặc sấy. - Dụng cụ chia thức ăn cũng phải được tiệt trùng. - Đủ khăn lau miệng riêng cho mỗi trẻ, yếm cho mỗi trẻ (nếu có), khăn ẩm để lau tay cho từng nhóm để trong khay. * Địa điểm ăn uống Khu vực ăn phải thoáng đãng, sạch sẽ; mát về mùa hè, ấm về mùa đông. - Có đủ bàn, ghế được vệ sinh sạch sẽ trước khi ăn. Ghế cho trẻ nhỏ phải có tay vịn và tựa vững chắc. - Đối với trẻ nhỏ cô sắp xếp bàn ghế cho trẻ. Đối với trẻ 3- 6 tuổi cô hướng dẫn trẻ tự xếp bàn ghế. Bố trí 4 - 6 trẻ ngồi một bàn, có lối đi xung quanh bàn dễ dàng. Vị trí các bàn hợp lí để cô giáo dễ quan sát trẻ trong khi ăn. - Chuẩn bị bàn riêng để chia thức ăn. Bàn nên kê tại vị trí hợp lí, nơi trẻ ít đi lại.
  17. 17 Có thể để khay đựng thức ăn ngay trên xe đẩy, nhưng phải để ở khu vực nơi trẻ ít qua lại. * Vệ sinh cho trẻ trước khi ăn - Đối với trẻ bé ăn sữa, bột, cháo, cơm nát: cô rửa tay, lau mặt, đeo yếm cho trẻ. - Đối với trẻ lớn ăn cơm thường : cô hướng dẫn cho trẻ tự rửa tay bằng xà phòng, lau mặt. - Cho trẻ đi vệ sinh nếu có nhu cầu. * Vệ sinh của cô: Cô giáo phải rửa tay sạch bằng xà phòng trước khi cho trẻ ăn, đeo khẩu trang. Cô chia thức ăn cần có thêm mũ và tạp dề. b) Thực hiện * Chia ăn Pha sữa: cô pha sữa theo công thức hướng dẫn của nhà sản xuất vào cốc hoặc bình sữa cho từng cháu. Tuy nhiên nên hạn chế dùng bình sữa. Bột, cháo: cô chia ra bát theo số lượng trẻ của từng lần cho ăn. Cơm: lần 1, cô xúc cơm vào từng bát rồi trộn đều với món mặn; lần xúc cơm thứ 2 cô chan canh vào cơm cho trẻ. Một số lưu ý: + Sữa, thức ăn chia xong nhưng cháu chưa ăn thì phải đậy kín. Sữa chỉ uống trong vòng hai tiếng sau khi pha. + Sau khi chia xong, thức ăn chuyển cho trẻ ăn phải có nhiệt độ phù hợp, không được nóng sẽ gây bỏng trẻ. Vào mùa đông, cần đảm bảo giữ nhiệt độ thức ăn còn ấm cho đến thời điểm trẻ ăn. + Ở nhóm trẻ ăn bột cháo, cơm nát: cháu nào thức dậy trước và tỉnh táo thì cô cho ăn trước, bàn nào chuẩn bị xong thì cho ăn trước. * Cho trẻ ăn Tuỳ thuộc vào độ tuổi, chế độ ăn, cô giáo tổ chức cho trẻ ăn theo quy trình. Một số lưu ý: + Không ép trẻ ăn dưới bất kì hình thức nào; không bịt mũi, ngáng mồm, bắt trẻ nuốt; không cho trẻ ăn, uống khi trẻ đang ho, khóc hoặc ngủ gật. + Phải kiểm tra độ nóng của thức ăn (sữa, bột, cháo, thức ăn ) trước khi cho trẻ ăn. Không thổi vào thức ăn của trẻ. + Không cho trẻ ăn uống đồ ngọt trước các bữa ăn. + Cần quan tâm hơn đối với những trẻ mới đi học, trẻ mới tập ăn, trẻ biếng ăn, trẻ ăn chậm, trẻ yếu hay trẻ mới ốm dậy.
  18. 18 + Khi trẻ có biểu hiện ăn kém, cô giáo phải tìm hiểu nguyên nhân để tìm biện pháp hỗ trợ trẻ. * Sau khi ăn xong Sau khi ăn xong, tuỳ thuộc vào từng độ tuổi, cô giáo cần thực hiện các biện pháp vệ sinh chăm sóc theo quy trình gợi . Một số lưu ý: + Cho trẻ vận động nhẹ nhàng sau bữa ăn để phòng tránh trào ngược thức ăn. Đối với trẻ mẫu giáo, sau khi cất bát thìa và giúp cô xếp bàn ghế, uống nước, rửa tay, lau mặt và đi vệ sinh nếu có nhu cầu, các cháu có thể đi lại nhẹ nhàng ở một khu vực nhất định, chơi các trò chơi tĩnh Sau khi cô lau xong sàn nhà, cháu có thể tham gia chuẩn bị đồ dùng để ngủ như đi lấy gối, chăn. + Sau bữa ăn trưa khoảng 30 phút cô có thể cho trẻ lên ngủ. + Nếu kết thúc giờ ăn mà trẻ ăn vẫn chưa đủ suất, có thể tăng cường thêm thức ăn cho trẻ vào bữa ăn tiếp theo. a) Gợi ý một số hình thức tổ chức ăn khác Để phù hợp với tình hình thực tế hiện nay nhằm kích thích trẻ hứng thú tham gia hoạt động ăn tại trường, tạo cơ hội rèn kĩ năng tự phục vụ của trẻ mầm non trong hoạt động tổ chức ăn bán trú, các cơ sở giáo dục mầm non nên mạnh dạn sáng tạo đổi mới hình thức tổ chức ăn cho trẻ nhưng vẫn cần đảm bảo nguyên tắc: đảm bảo vệ sinh toàn toàn thực phẩm, cân đối các chất dinh dưỡng, công bằng với trẻ trong hoạt động ăn. * Ăn tự chọn – Ý nghĩa: Giúp trẻ làm quen với một hình thức ăn mới; biết tên các món ăn mới; rèn kĩ năng tự phục vụ ăn theo nhu cầu, sở thích, tạo thói quen văn minh xếp hàng và lấy đồ ăn theo đúng nhu cầu; giúp trẻ lựa chọn, sử dụng được dụng cụ ăn phù hợp với hình thức ăn tự chọn. – Thời gian: Có thể tổ chức hoạt động ăn tự chọn mỗi tháng một lần hoặc tổ chức trong các ngày hội, ngày lễ của trường. – Đối tượng: Trẻ mẫu giáo nhỡ, mẫu giáo lớn. – Hình thức: Tổ chức ăn theo lớp, theo khối hoặc toàn trường. – Chuẩn bị: + Đồ dùng, dụng cụ bày thức ăn: khăn trải bàn, bàn, khay, đĩa, bát, + Đồ dùng trẻ ăn: đĩa, bát, dĩa, thìa của trẻ, bàn, ghế ngồi,
  19. 19 + Địa điểm: Phù hợp với quy mô tổ chức (trong lớp, ngoài sân, ); bàn bày thức ăn đặt ở trung tâm, rộng, dễ quan sát món ăn, dễ lấy đồ ăn; bàn ghế trẻ ngồi ăn bày đủ cho số trẻ, không quá xa chỗ lấy thức ăn. + Món ăn: món ăn phong phú, đủ chất dinh dưỡng, phù hợp với trẻ, trình bày món ăn thu hút trẻ. – Tổ chức: + Cho trẻ vệ sinh trước khi ăn, tổ trực nhật cùng giáo viên sắp xếp món ăn, bàn ăn, đồ dùng, dụng cụ ăn. + Giáo viên cho trẻ đi tham quan bàn bày thức ăn, cho trẻ quan sát, giới thiệu các món ăn, trò chuyện với trẻ về kĩ năng, các nguyên tắc ăn, cách lấy đồ ăn văn minh khi ăn tự chọn. + Cho trẻ lấy đồ ăn theo ý thích; giáo viên quan sát, động viên, nhắc nhở, giúp đỡ khi trẻ cần. + Kết thúc hoạt động ăn, giáo viên cùng trẻ thu dọn và sắp xếp đồ dùng, dụng cụ gọn gàng. Cho trẻ vệ sinh cá nhân sau khi ăn. * Bữa ăn gia đình – Ý nghĩa: Tạo không khí hoạt động ăn tại lớp ấm cúng như gia đình; rèn trẻ kĩ năng sử dụng một số đồ dùng trong gia đình: bát sứ, đũa, biết cách bảo quản đồ dùng dễ vỡ; biết cách phối hợp cùng giáo viên và các bạn cùng bày bàn ăn cho bữa ăn gia đình. – Đối tượng: Trẻ mẫu giáo lớn, nhỡ. – Thời gian: Tuỳ theo điều kiện thực tế, mục tiêu rèn kĩ năng từng giai đoạn của trẻ mà nhà trường đặt ra. Để đạt được hiệu quả cao giúp trẻ thành thục các kỹ năng nên tổ chức trong cả tuần (1 tuần/tháng). – Chuẩn bị: + Đồ dùng dụng cụ tổ chức cho trẻ ăn: bát, đĩa sứ các loại (bát ăn cơm, canh, ), đũa, thìa, bàn ăn, khăn trải bàn (nếu có). Cố gắng chuẩn bị đồ dùng, dụng cụ ăn giống như ở gia đình nhưng chú ý kích cỡ cần phù hợp với trẻ. + Địa điểm: trong lớp học, phòng tổ chức hoạt động ăn, + Món ăn: theo thực đơn của nhà trường, cách chế biến phù hợp với trẻ và phù hợp với hình thức ăn gia đình. – Tổ chức: + Cho trẻ vệ sinh trước khi ăn, tổ trực nhật cùng giáo viên sắp xếp bàn ăn, đồ dùng, dụng cụ ăn, chia ăn cùng giáo viên, bày bàn ăn. + Giáo viên trò chuyện với trẻ về món ăn, các nguyên tắc khi sử dụng, đồ dùng, dụng cụ ăn, giáo dục kĩ năng biết chia sẻ thức ăn khi ăn trong một bàn ăn, mời cơm trước khi ăn.
  20. 20 + Trẻ ăn, giáo viên bao quát, quan sát, động viên khích lệ trẻ ăn văn minh, vệ sinh và ăn đủ chất dinh dưỡng. + Kết thúc hoạt động ăn gia đình, giáo viên cùng trẻ cất, dọn sắp xếp đồ dùng, dụng cụ; cho trẻ lần lượt vệ sinh cá nhân sau khi ăn. * Ăn bằng khay – Ý nghĩa: Giúp trẻ làm quen với một hình thức ăn mới, rèn kĩ năng tự phục vụ, tạo thói quen văn minh xếp hàng lấy khay ăn, chuẩn bị tâm thế vào lớp 1. – Đối tượng: Trẻ mẫu giáo nhỡ, mẫu giáo lớn. – Thời gian: Tuỳ theo điều kiện cơ sở vật chất thực tế, mục tiêu rèn kĩ năng từng giai đoạn của trẻ mà nhà trường đặt ra. – Chuẩn bị: + Đồ dùng, dụng cụ tổ chức cho trẻ ăn: khay, đũa, thìa, bát chia canh, bàn ăn, khăn trải bàn (nếu có), kích cỡ cần phù hợp với trẻ. + Địa điểm: trong lớp học, phòng tổ chức hoạt động ăn, + Món ăn: Theo thực đơn của nhà trường. – Tổ chức: + Cho trẻ vệ sinh trước khi ăn, tổ trực nhật cùng giáo viên sắp xếp bàn ăn, đồ dùng, dụng cụ ăn, đũa, thìa... + Giáo viên trò chuyện với trẻ về món ăn, các nguyên tắc khi sử dụng, đồ dùng, dụng cụ ăn, giáo dục kĩ năng tự phục vụ, xếp hàng lần lượt lấy khay ăn. + Trẻ ăn, giáo viên bao quát, quan sát, động viên khích lệ trẻ ăn văn minh, vệ sinh và ăn hết suất. + Kết thúc hoạt động ăn, giáo viên cùng trẻ cất, dọn sắp xếp khay, đồ dùng, dụng cụ; cho trẻ lần lượt vệ sinh cá nhân sau khi ăn. II. Chăm sóc sức khỏe và bảo đảm an toàn 1. Hướng dẫn chăm sóc giấc ngủ a) Yêu cầu về cơ sở vật chất trang thiết bị phục vụ cho việc tổ chức giấc ngủ cho trẻ Phòng ngủ phải đảm bảo vệ sinh sạch sẽ; đảm bảo không khí, nhiệt độ, ánh sáng: ấm về mùa đông thoáng mát về mùa hè (nếu lớp sử dụng điều hòa nhiệt độ giữ mức từ 25 độ C), điều chỉnh quạt và nhiệt độ điều hoà phù hợp, không có tiếng ồn.