Một số giải pháp giúp giáo viên phát huy tính tích cực của trẻ khi tổ chức hoạt động giáo dục theo hình thức nhóm ở trường mầm non

Nội dung text: Một số giải pháp giúp giáo viên phát huy tính tích cực của trẻ khi tổ chức hoạt động giáo dục theo hình thức nhóm ở trường mầm non

1. CỘNG HÒA XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM Độc lập - Tự do - Hạnh phúc THUYẾT MINH MÔ TẢ GIẢI PHÁP VÀ KẾT QUẢ THỰC HIỆN SÁNG KIẾN 1. Tên sáng kiến "Một số giải pháp giúp giáo viên phát huy tính tích cực của trẻ khi tổ chức hoạt động giáo dục theo hình thức nhóm ở trường mầm non". 2. Ngày giải pháp áp dụng lần đầu - Từ tháng 09 năm 2020 đến tháng 04 năm 2021, năm học 2020-2021. 3. Các thông tin cần bảo mật: Không 4. Mô tả giải pháp cũ Dạy học theo hướng tích cực hóa hoạt động, chú trọng giáo dục lấy trẻ làm trung tâm, với phương pháp này trẻ được tiếp cận, giải quyết vấn đề, phát huy khả năng của mỗi cá nhân, hình thành tính tích cực, tự giác ở trẻ. Khi giáo viên tổ chức các hoạt động giáo dục, có nhiều phương pháp và hình thức để cung cấp kiến thức cho trẻ, mỗi một hình thức đều đem lại hiệu quả nhất định và hình thức đó do giáo viên lựa chọn sao cho phù hợp. Với các hoạt động tổ chức cho trẻ học theo hình thức nhóm đây là cơ hội cho trẻ trao đổi, chia sẻ, thảo luận, rèn kỹ năng làm việc nhóm của mỗi cá nhân, có thể khẳng định mỗi cá nhân tích cực sẽ làm cho cả nhóm tích cực. Trong khi trẻ hoạt động nhóm việc phát huy tính tích cực của trẻ, có một số giải pháp giáo viên đã thực hiện nhưng hiệu quả đem lại chưa cao cụ thể là: 4.1. Giải pháp 1. Lựa chọn hình thức và tổ chức đa dạng các hoạt động Mỗi độ tuổi giáo viên lại có phương pháp và hình thức tổ chức khác nhau để dạy trẻ sao cho phù hợp với đặc điểm nhận thức của trẻ ở lớp mình, giáo viên cũng đã lựa chọn các hình thức để dạy trẻ nhằm giúp trẻ hoạt động tích cực, tuy nhiên trong quá trình tổ chức giáo viên tập trung nhiều vào một số hoạt động để trẻ tổ chức theo nhóm như: Hoạt động vui chơi (trẻ hoạt động theo nhóm ở các góc chơi); Trẻ hoạt động theo nhóm để chơi trò chơi củng cố bài học hoặc trò chơi gây hứng thú vào bài; Hoạt động theo nhóm để chơi trò chơi vận động, trò chơi dân gian..vv. Giáo viên chưa mạnh dạn để lựa chọn đa dạng hoạt động ở các lĩnh vực khác nhau để tổ chức theo hình thức nhóm vì một số lý do: + Giáo viên chỉ tổ chức một số hoạt động đã thực hiện thường xuyên theo hình thức nhóm vì diện tích, không gian lớp học còn trật. + Khi tổ chức theo nhóm một số giáo viên thấy vất vả và ngại thiết kế hơn công tác chuẩn bị nhiều đồ dùng, học liệu cho các nhóm và cá nhân trẻ (tùy thuộc vào hoạt động). + Do số lượng trẻ trong lớp quá đông hoặc quá ít cũng làm ảnh hưởng đến việc chia nhóm trong quá trình thiết kế bài giảng.
2. 2 Ví dụ: Hoạt động khám phá "Tìm hiểu về nước" - Trẻ 5-6 tuổi Một số giáo viên thực hiện: Cho trẻ quan sát nước qua tranh ảnh trên máy tính, máy chiếu, qua video; Chuẩn bị nước, cho trẻ quan sát và nhận biết đặc điểm, khám phá tính chất của nước. Trẻ tiếp thu kiến thức chủ yếu qua đàm thoại, trò chuyện về nước qua tranh ảnh, vật thật Hoạt động này giáo viên có thể tổ chức cho trẻ hoạt động theo nhóm sẽ phù hợp lý hơn, cô chia các nhóm cho trẻ trải nghiệm, để cùng khám phá khi đó mỗi cá nhân sẽ được khám phá thực tế. Qua đó giáo viên phát huy tính tích cực trẻ, từng các nhân có cơ hội phát triển. Vậy khi lựa chọn các đề tài và hình thức tổ chức hoạt động theo nhóm phù hợp, mỗi giáo viên cần chuẩn bị tốt các điều kiện về thiết kế bài giảng, chuẩn bị đồ dùng trang thiết bị phù hợp để được tích cực tham gia vào hoạt động. 4.2. Giải pháp 2. Phát huy của giáo viên trong hoạt động Trong khi tổ chức hoạt động giáo viên phải là người bao quát, quan tâm đến trẻ để cùng trao đổi, giúp trẻ nhận biết vấn đề, giải quyết các tình huống xảy ra. Nhưng khi trẻ hoạt động học, hoạt động chơi theo hình thức nhóm, việc tạo cơ hội cho các cá nhân, những trẻ đặc biệt, trẻ cá biệt...vv, giáo viên chưa thật sự chú trọng nhiều đến tất cả các trẻ (trẻ ở trong nhóm), có những hoạt động giáo viên vẫn chú trọng nhiều đến trẻ nhận thức tốt, nhanh nhẹn (Ví dụ: Hoạt động góc vẫn có tình trạng giáo viên phân công về góc khi trẻ chơi 1 nhóm có 3-5 trẻ, trẻ nào có kỹ năng chơi, nhập vai chơi hoặc nói tốt cô phân về nhóm làm thủ lĩnh vai chơi, trẻ cứ mãi chơi ở góc đó mà ít có sự lựa chọn để thể hiện cá nhân mình). Trong khi trẻ hoạt động trong nhóm thì sự khích lệ, động viên, xử lý tình huống và tác động của giáo viên có hoạt động vẫn chưa kịp thời (Ví dụ: Tình huống: Trẻ không thích hoạt động trong nhóm do cô phân công; Trong quá trình thực hiện trẻ không muốn tham gia; Trẻ chưa thực hiện được hoặc trẻ không biết làm...vv). Khi đó giáo viên phải dành thời gian quan tâm trẻ, tìm hiểu nguyên nhân để giải quyết kịp thời. Việc tạo môi trường học tập, kỹ năng làm việc nhóm của mỗi cá nhân thì giáo viên đã thực hiện nhưng việc thúc đẩy các yếu tố cá nhân trong nhóm để phát huy tính tích cực, kỹ năng làm việc nhóm của trẻ đã được giáo viên quan tâm nhưng chưa thường xuyên. 5. Sự cần thiết phải áp dụng giải pháp sáng kiến Trẻ mầm non lĩnh hội kiến thức qua việc "Học mà chơi, chơi bằng học" để tìm hiểu, khám phá về thế giới quanh trẻ. Trẻ hay tò mò, luôn thích tìm tòi, khám phá một cách tích cực về thế giới quanh trẻ. Vậy để trẻ tiếp thu kiến thức một cách thoải mái, tích cực khi tham gia hoạt động thì giáo viên phải lựa chọn phương pháp và hình thức tổ chức sao cho phù hợp với lứa tuổi, trình độ nhận thức của trẻ. Trong quá trình tổ chức các hoạt động học và chơi giáo viên có nhiều hình thức dạy trẻ để hoạt động đạt hiệu quả như: Tổ chức hoạt động theo hình thức
3. 3 tập thể; hình thức nhóm, cá nhân...tùy thuộc vào từng hoạt động và đan xen các hình thức để hoạt động đạt hiệu quả cao. Đặc biệt hoạt động theo hình thức nhóm, vì mỗi trẻ là một cá thể riêng biệt, trẻ có đặc điểm nhận thức khác nhau nên sự tích cực và tiếp nhận của trẻ sẽ ở mức độ khác nhau. Hoạt động nhóm là cơ hội để mỗi đứa trẻ được cùng nhau trao đổi, chia sẻ, thảo luận, mỗi cá nhân trẻ đều có cơ hội thể hiện bản thân mình. Trên thực tế khi tổ chức các hoạt động học và chơi giáo viên đã thiết kế các bài giảng với nhiều hình thức khác nhau để cung cấp kiến thức cho trẻ. Tuy nhiên với hoạt động theo hình thức nhóm giáo viên vẫn còn một số hạn chế như: + Việc lựa chọn hoạt động và phân bổ thời gian, phân chia số lượng trẻ trong nhóm có hoạt động chưa phù hợp so với độ tuổi và nhận thức của trẻ. + Giáo viên chưa phát huy hết vai trò của mình trong việc tạo cơ hội, khích lệ trẻ tích cực hoạt động. + Khi hoạt động nhóm một số giáo viên vẫn tập trung nhiều đến những trẻ nổi trội hơn trong nhóm. Với một số hạn chế mà giáo viên đã thường làm, nên cần đưa ra một số giải pháp để giáo viên có thể áp dụng trong khi tổ chức hoạt động theo nhóm phù hợp với nhận thức của trẻ ở lớp mình, phù hợp tình hình thực tế tại trường, lớp. 6. Mục đích của giải pháp sáng kiến Như chúng ta đã biết mục tiêu của giáo dục mầm non là giúp trẻ phát triển thể chất, tình cảm, trí tuệ, thẩm mỹ, hình thành những yếu tố đầu tiên của nhân cách, phát triển ở trẻ những năng lực, những kĩ năng sống cần thiết phù hợp với lứa tuổi. Nếu trong quá trình học tập khi trẻ là vị trí trung tâm của quá trình học thì trẻ có cơ hội tốt nhất để thành công, có cơ hội tham gia học tập với nhiều cách khác nhau ở các hoạt động. Và khi giáo viên tổ chức các hoạt động theo hình thức nhóm, trẻ được cùng hoạt động với nhóm bạn, để trao đổi, thảo luận và chia sẻ, mỗi cá nhân trẻ chủ động tham gia tích cực vào quá trình hoạt động, trẻ sẽ hứng thú và luôn chú ý đến những điều trẻ được tiếp cận, hoạt động thực hành. Trẻ biết được mỗi cá nhân trẻ phải tích cực, chủ động và cố gắng hoàn thành nhiệm vụ trong nhóm. Vậy để phát huy tính tích cực của trẻ khi trẻ tham gia hoạt động nhóm, mỗi giáo viên phải nắm chắc đặc điểm nhận thức của từng lứa tuổi, đặc điểm của cá nhân trẻ ở lớp mình khi trẻ tham gia hoạt động theo nhóm, để hỗ trợ kịp thời, tháo gỡ khó khăn mà trẻ gặp phải nhằm giúp trẻ tích cực tham gia vào hoạt động học. Giáo viên lựa chọn phương pháp và hình thức tổ chức cho phù hợp, phát huy yếu tố trẻ là trung tâm, cô là người gợi mở, luôn kích thích trẻ, tạo cơ hội cho cá nhân trẻ phát huy tính tích cực bằng cách phát huy vai trò của người giáo viên, tận
4. 4 dụng mọi cơ hội, tạo mọi điều kiện về môi trường tâm lý, môi trường học tập để giúp trẻ tích cực với việc học trong hoạt động nhóm. 7. Nội dung Để khắc phục những hạn chế, tồn tại mà giáo viên đang thực hiện gặp phải, đồng thời giúp trẻ phát huy tính tích cực khi trẻ tham gia hoạt động, tôi đưa ra một số giải pháp nhằm giúp giáo viên vận dụng linh hoạt vào thực tế để tổ chức hoạt động đạt hiệu quả, nâng cao chất lượng giáo dục trẻ, cụ thể như sau: 7.1. Thuyết minh giải pháp mới 7.1.1. Giải pháp 1: Lựa chọn hoạt động phù hợp, đảm bảo phân bổ về thời gian Giáo viên cần lựa chọn đưa ra ý tưởng, thiết kế tổ chức hoạt động theo hình thức nhóm phù hợp với hoạt động, chủ đề, nội dung chương trình đang thực hiện. Lựa chọn phù hợp với đối tượng trẻ, nhận thức của trẻ lớp mình, đặc biệt quan tâm đến nhận thức và sự tích cực của trẻ ở từng lứa tuổi của trẻ mẫu giáo. Giáo viên căn cứ vào thực tế trong bài giảng đã thiết kế để lựa chọn hình thức tổ chức sao cho phù hợp, đảm bảo tất cả trẻ được tham gia mà vẫn mang lại hiệu quả. Trong một số hoạt động giáo dục giáo viên có thể chia nhóm để trẻ hoạt động trong một phần của tiết học. Ví dụ: Phần gây hứng thú: Giáo viên chia nhóm cho trẻ chơi trò chơi để vào bài; Phần kết thúc: GV tổ chức chơi trò chơi củng cố theo nhóm...vv, hoặc trẻ hoạt động nhóm xuyên suốt quá trình học tập. Giáo viên có thể lựa chọn một số hoạt động để tổ chức hoạt động theo nhóm: + Tổ chức HĐ khám phá: Chia nhóm thảo luận về đối tượng cần khám phá; chia nhóm để trải ngiệm, thực hành. Ví dụ: Tìm hiểu một số loại hoa, rau, củ quả, con vật...; Khám phá, thực hành, trải nghiệm về nước; sỏi, cát...vv. + Hoạt động làm quen văn học: Trẻ hoạt động theo nhóm để kể chuyện sáng tạo; Chia nhóm đọc thơ, kể chuyện. + Hoạt động tạo hình: Cho trẻ hoạt động theo nhóm để thực hiện vẽ, nặn, xé, dán...vv. + Tổ chức hoạt động theo nhóm để chơi trò chơi: Ví dụ: Trò chơi yêu cầu cả nhóm thực hiện hoặc trò chơi hoạt động nhóm yêu cầu từng cá nhân thực hiện. Ví dụ: Hoạt động tạo hình giáo viên tổ chức hoạt động theo nhóm
5. 5 Trẻ tham gia hoạt động trải nghiệm theo nhóm Trẻ chơi trò chơi theo nhóm
6. 6 Vậy khi tổ chức các hoạt động giáo dục giáo viên cần lựa chọn hoạt động phù hợp để đảm bảo tất cả các trẻ được tham gia hoạt động theo nhóm và phát huy tính tích cực ở trẻ. 7.1.2. Giải pháp 2: Tạo bầu không khí thoải mái, môi trường học tập vui vẻ khi trẻ hoạt động Với phương châm “Mỗi ngày đến trường là một ngày vui”, trẻ đến trường được học và trang bị những kiến thức trong cuộc sống, khi trẻ học sự tham gia của trẻ là chủ thể của quá trình giáo dục. Chính vì vậy khi tổ chức hoạt động học và chơi giáo viên phải làm cho mọi trẻ đều nhận được tình yêu thương của cô, ở bên cô và bạn với cảm giác thoải mái, giáo viên cần tạo bầu không khí ấm cúng, vui vẻ Bởi vì một tâm lý thoải mái thì mới hoạt động tích cực. Cô giáo giao lưu với cá nhân trẻ trong nhóm Giáo viên trò chuyện về công việc trẻ đã thực hiện trong nhóm
7. 7 Giáo viên giao lưu với trẻ tại nhóm chơi Khi tổ chức hoạt động học tập, giáo viên không áp đặt trẻ hoặc yêu cầu trẻ làm theo ý của cô, sự phân công của cô. Tạo sự thoải mái cho trẻ từ việc lựa chọn nhóm chơi, bạn chơi, trẻ được chơi theo ý thích của mình không bị gò bó, áp đặt. Ví dụ: Tổ chức hoạt động góc Giáo viên chỉ gợi ý trò chơi, nội dung chơi, để trẻ tự nhận vai chơi, chọn bạn chơi tại các góc và chơi theo nhóm. Giáo viên không áp đặt trẻ hay phân công trẻ về góc theo ý cô, đặc biệt cô chọn những trẻ nổi trội để làm thủ lĩnh vai chơi ở một số góc (góc chơi phân vai; góc xây dựng...vv). Bởi sự tích cực của trẻ xuất phát từ sự thích thú, ham mê và sẵn sàng tham gia, có như vậy trẻ mới chăm chú và tích cực hoạt động. Trẻ tích cực hoạt động theo nhóm tại hoạt động góc Khi được hoạt động theo nhóm (VD: Tại góc phân vai của HG góc), trẻ được chơi với tâm lý thoải mái, chơi xuất phát từ nhu cầu, ý thích do mình tự lựa chọn nhóm chơi, bạn chơi thì chúng ta thấy trẻ rất tích cực nhập vai chơi của mình để trao đổi, chia sẻ với bạn, thể hiện được nhận thức của bản thân.
8. 8 Hình ảnh trẻ tích cực giao lưu nhóm Trẻ trong nhóm trao đổi công việc 7.1.3. Giải pháp 3: Tạo cơ hội cho mỗi cá nhân trong nhóm Để phát huy tính tích cực của trẻ trong hoạt động nhóm thì giáo viên không làm thay trẻ, không nên can thiệp quá sâu vào quá trình trẻ hoạt động, nếu thật sự
9. 9 không cần thiết, cần khuyến khích trẻ cùng trao đổi, hợp tác chia sẻ ý tưởng của mình trong nhóm cùng hoạt động và giúp đỡ nhau. Phải tạo cơ hội, quan tâm đến mỗi cá nhân trẻ bằng cách giao tiếp, giao lưu với trẻ, sử dụng câu hỏi rõ ràng, dễ hiểu, phù hợp với đối tượng, độ tuổi và nhận thức của trẻ. Khuyến khích trẻ bộc lộ cảm xúc, ý nghĩ, sự mạnh dạn, tự tin trước đám đông và các bạn bè trong nhóm chơi. Động viên, khích lệ trẻ, để trẻ tham gia tích cực với những câu hỏi, lời động viên, chia sẻ tác động đến mỗi cá nhân như: + Con đang cùng các bạn ở nhóm làm gì vậy? + Nhiệm vụ của con làm việc gì trong nhóm? + Con có cần cô giúp đỡ gì không? - Giáo viên dùng lời động viên, khuyến khích trẻ: + Con sắp làm được rồi, cố gắng lên! + Cô thấy con làm rất giỏi rồi đấy! + Nhóm bạn A làm sắp xong rồi, các nhóm khác cố gắng lên thi đua nhé! Đặc biệt khi trẻ tham gia hoạt động nhóm giáo viên cần dành thời gian cho trẻ chơi, trẻ suy nghĩ và giải quyết vấn đề để trẻ đưa ra ý kiến, khuyến khích trẻ chia sẻ những gì trẻ quan sát được và diễn đạt ý của mình. Cần kiên nhẫn đối với trẻ, không nên ép trẻ, giục trẻ làm trẻ căng thẳng, bởi có những trẻ rất mạnh dạn nhưng ngược lại có trẻ lại nhút nhát, sợ sệt vì vậy giáo viên cần quan tâm đến đặc điểm tâm lý của mỗi cá nhân trẻ ở lớp mình để có phương pháp dạy trẻ phù hợp. Luôn tôn trọng sự khác biệt của mỗi đứa trẻ, không chê bai, trách mắng, quát nạt và đánh trẻ, phải tạo cơ hội cho trẻ tự phục vụ và cùng giúp đỡ lẫn nhau trong nhóm, bởi một cá nhân trong nhóm tích cực nghĩa là cả nhóm tích cực. 7.1.4. Giải pháp 4: Sắp xếp vị trí không gian, đồ dùng và số lượng trẻ hoạt động trong nhóm Khi tổ chức hoạt động giáo viên cần lựa chọn vị trí không gian phù hợp để hoạt động theo nhóm, lựa chọn không gian trong lớp hay không gian ngoài trời đảm bảo khoảng không gian cho trẻ hoạt động, nếu không gian quá trật phần nào sẽ ảnh hưởng đến quá trình hoạt động của trẻ. Giáo viên cần chuẩn bị đầy đủ về đồ dùng, phương tiện, học liệu đảm bảo đủ cho tất cả các nhóm khi thực hiện hoạt động học và chơi. Đồ dùng đảm bảo phù hợp với hoạt động, chủ đề, phù hợp độ tuổi, đảm bảo an toàn, có kích thước phù hợp, màu sắc hấp dẫn nhằm kích thích sự hứng thú và tích cực của trẻ.
10. 10 Cần đảm bảo số lượng trẻ phù hợp với các nhóm hoạt động, để tất cả trong nhóm đều được tham gia, được thể hiện bản thân. Chính vì vậy căn cứ vào số lượng trẻ trong nhóm giáo viên sẽ lựa chọn, chia số lượng trẻ về các nhóm phù hợp, không để xảy ra tình trạng nhóm quá đông hoặc nhóm lại quá ít ảnh hưởng đến quá trình tập trung và tiếp thu kiến thức của trẻ. Ví dụ: Đề tài: Cắt dán ngôi nhà bằng các nguyên vật liệu (Đối tượng trẻ mẫu giáo 5-6 tuổi). - Vị trí không gian cho trẻ hoạt động: Trong lớp - Chuẩn bị đồ dùng: keo dán; kéo, giấy mầu, giấy xốp; lá khô, lá tươi, các cọng rơm khô. Chia trẻ thành 3 nhóm: + Nhóm 1: Cắt dán ngôi nhà bằng giấy màu và giấy xốp. + Nhóm 2: Cắt dán ngôi nhà bằng lá cây. + Nhóm 3: Cắt dán ngôi nhà bằng cọng rơm khô. Hình ảnh trẻ hoạt động tại nhóm cắt dán ngôi nhà bằng lá cây Ví dụ: Làm các con vật từ lá cây - Vị trí không gian: Ngoài sân trường - Đồ dùng: Cô chuẩn bị keo dán, 1 số lá cây; dây buộc (lá mít; lá dứa; lá chuối; lá khoai lang).
11. 11 - Giáo viên chia trẻ thành 3 nhóm để trẻ hoạt động Trẻ làm con vật bằng lá cây 7.1.5. Giải pháp 5: Phát huy vai trò của giáo viên Mọi trẻ cần được yêu thương, được đối xử công bằng và được quan tâm đúng mức. Giáo viên không ép buộc trẻ tham gia vào các nhóm và hoạt động mà trẻ không thích. Giáo viên không nên so sánh trẻ với trẻ khác trong nhóm bằng những lời chê Ví dụ: Con xem bạn đã làm xong hết rồi mà con không biết làm gì? Sao mãi con không làm được, nhìn bạn làm kìa?
12. 12 Khi giáo viên so sánh trẻ với bạn khác khiến trẻ tự ti, mặc cảm, thậm trí trẻ thấy sợ sệt, tâm trạng lo lắng vì mình không thực hiện hoặc chưa làm được. Thay vào đó là lời động viên trẻ bằng, khuyến khích trẻ tự tin vào bản thân. Giáo viên phải tìm ra nguyên nhân tại sao trẻ không làm được, tại sao trẻ không tích cực, cô cần phải làm gì tác động để giúp đỡ trẻ. Cô giáo luôn quan sát thực tế để giúp đỡ trẻ trong nhóm, gần gũi giao tiếp, giao lưu với trẻ, tiếp cận trẻ một cách tích cực. Giáo viên phải can thiệp đến cá nhân đúng lúc, trong những thời điểm trẻ cần hỗ trợ, cần linh hoạt trong việc xử lý các tình huống xảy ra, khuyến khích trẻ cùng trao đổi, hợp tác chia sẻ ý tưởng của mình trong nhóm cùng hoạt động và giúp đỡ nhau. Giáo viên cần nắm bắt được trạng thái, cảm xúc, luôn tôn trọng ý kiến của trẻ trong hoạt động nhóm. Quan tâm và nhận ra những cá nhân gặp khó khăn trong hoạt động nhóm. Giáo viên không sử dụng các câu hỏi quá khó, hoặc không phù hợp với độ tuổi và nhận thức của trẻ khiến trẻ không hiểu, không có câu trả lời. Câu hỏi vừa là kích thích tư duy, vừa là gợi ý giúp trẻ làm hoặc hiểu. Trong khi trẻ thực hành, tham gia hoạt động học tập, hoạt động chơi trong nhóm, giáo viên thường xuyên quan sát giúp đỡ trẻ khi cần thiết (đặc biệt với trẻ 3-4 tuổi giáo viên cần dành sự quan tâm, giúp đỡ trẻ). Khi tổ chức hoạt động học tập cần có đủ đồ dùng cho cá nhân hoặc cả nhóm, tránh tình trạng khi trẻ hoạt động trẻ có, trẻ không. * Kết quả của sáng kiến Sau một năm nghiên cứu đề tài tại nhà trường kết quả cho thấy về chất lượng chuyên môn của giáo viên khi được khảo sát, đánh giá dự giờ đầu năm với cuối năm được nâng lên rõ rệt: Khảo sát số Khảo sát sau khi áp TT Nội dung GV đầu năm dụng giải pháp Giáo viên lựa chọn hoạt động nhóm 1 12/16 = 75% 16/16 = 100% phù hợp độ tuổi và nhận thức của trẻ. Giáo viên chuẩn bị không gian và sắp 2 12/16 = 75% 16/16 = 100% xếp số lượng trẻ trong nhóm phù hợp. Giáo viên tạo cơ hội để trẻ phát huy 3 11/16 = 68.7% 15/16 = 100% tính tích cực của trẻ trong nhóm. Lựa chọn thời điểm để GV tác động 4 kịp thời đến trẻ nhằm phát huy tính 11/16 = 68.7% 15/16 = 100 % tích cực Giáo viên tạo bầu không khí học 5 12/16 = 75% 16/16 = 100% tập vui vẻ
13. 13 * Sản phẩm được tạo ra từ giải pháp Chất lượng đội ngũ giáo viên được nâng lên giáo viên biết vận dụng linh hoạt hình thức tổ chức nhóm trong các hoạt động. Hình thành ở trẻ sự mạnh dạn, tự tin, tích cực tham gia hoạt động, phát triển những năng lực của cá nhân trong hoạt động nhóm, hình một số kỹ năng làm việc nhóm (chia sẻ, hợp tác, giao tiếp, tôn trọng ý kiến bạn trong nhóm, biết giúp đỡ nhau...vv). 7.2. Phạm vi áp dụng sáng kiến - “Giải pháp giúp giáo viên phát huy tính tích cực của trẻ khi tổ chức hoạt động giáo dục theo hình thức nhóm ở trường mầm non" được áp dụng tại trường Mầm non Tân Hiệp. - Giải pháp có thể áp dụng tại các trường mầm non trên địa bàn huyện Yên Thế, nhằm giúp giáo viên phát huy tính tích cực của trẻ khi tổ chức hoạt động giáo dục theo hình thức nhóm ở trường mầm non. 7.3. Lợi ích kinh tế, xã hội của sáng kiến 7.3.1. Lợi ích kinh tế Giáo viên có thể tận dụng tối đa về đồ dùng, bàn ghế, trang thiết bị sẵn có để lựa chọn thiết kế các hoạt động giáo dục theo hình thức nhóm phù hợp. Trong một số đề tài ở các độ tuổi được thiết kế tổ chức theo hình thức hoạt động nhóm mà sử dụng các đồ dùng là vật thật (Ví dụ như: Rau, củ, quả, hoa, hột hạt ), để cho trẻ khám phá trải nghiệm theo nhóm, giáo viên có thể huy động sự ủng hộ đòng góp từ phụ huynh vì vừa giảm được nguồn kinh phí mà với nhiều đồ dùng, số lượng đủ cho tất cả thì đó là cơ hội cho tất cả các nhân được tham gia, trải nghiệm khám phá. Khi giáo viên có chất lượng chuyên môn tốt thì nhà trường, Phòng GD&ĐT tiết kiệm được về thời gian, kinh phí để tổ chức mở các lớp tập huấn, hội thảo bồi dưỡng chuyên môn, chuyên đề đối với các nội dung giáo viên đã kinh nghiệm. 7.3.2. Lợi ích xã hội * Đối với nhà trường Qua kiểm tra, dự giờ đánh giá các hoạt động do giáo viên tổ chức, nhà trường đã lựa chọn được nhân tố điển hình để tiếp tục bồi dưỡng nhân rộng, lựa chọn được nhiều hoạt động dạy trẻ tham gia theo hình thức hoạt động nhóm có sự sáng tạo, nhà trường lựa chọn được nhiều hoạt động làm mẫu để nhân rộng. Tất cả giáo viên dạy ở các lứa tuổi đã chủ động trong việc lựa chọn hoạt động để thiết kế phù hợp, đặc biệt là những giáo viên trẻ đã cập nhập và bắt nhịp được về hình thức tổ chức của hoạt động theo hình thức nhóm phù hợp. Khi chất lượng chuyên môn của giáo viên được khẳng định, phụ huynh yên tâm về quá trình giáo dục của cô, phụ huynh sẵn sàng phối hợp để cùng tham gia
14. 14 ủng hộ về vật chất và tinh thần khi nhà trường tổ chức các hoạt động trong trường mầm non nhằm nâng cao chất lượng giáo dục. * Đối với giáo viên Chủ động trong việc thiết kế, lựa chọn nhiều hoạt động giáo dục phù hợp với độ tuổi để tổ chức theo hình thức nhóm. Giáo viên có thể tận dụng các khoảng không gian trong và ngoài lớp để tổ chức hoạt động nhóm phù hợp, luôn tạo một môi trường học tập thân thiện để tạo sự gắn kết giữa cô với trẻ, trẻ với trẻ trong nhóm, trẻ với bạn bè xung quanh, giáo viên đưa ra các biện pháp phù hợp với hoạt động nhằm phát huy tính tích cực của mỗi cá nhân trẻ. Khi tổ chức hoạt động theo hình thức nhóm giáo viên dễ bao quát và quản lý trẻ, tìm ra được sự khác biệt hoặc trẻ có năng khiếu, khả năng của cá nhân trẻ. Khi mỗi cá nhân trẻ tham gia hoạt động nhóm tích cực là một trong các yếu tố đem lại sự thành công trong bài dạy của giáo viên, qua đó giáo viên sẽ nhận thấy trẻ không chỉ tích cực trong nhóm mà tất cả hoạt động của tập thể và hoạt động cá nhân trẻ đều tích cực. * Đối với trẻ Trẻ có nhiều cơ hội được tham gia hoạt động theo nhóm nhiều hơn do giáo viên tổ chức đa dạng các hoạt động giáo dục. Trong quá trình hoạt động nhóm trẻ được rèn luyện và phát triển một số kỹ năng của bản thân (kỹ năng giao tiếp, kỹ năng làm việc theo nhóm, hợp tác chia sẻ, giúp đỡ nhau...vv), là cơ hội để mỗi cá nhân trẻ thể hiện mình, chủ động tham gia vào hoạt động theo nhóm, tích cực, tự giác chăm chú với nhiệm vụ được cô và bạn trong nhóm giao, mỗi cá nhân đều cố gắng hoàn thành nhiệm vụ của mình. * Đối với phụ huynh Phụ huynh thấy yên tâm vào chất lượng giảng dạy của giáo viên và nhà trường, sẵn sàng hợp tác để phối hợp với cô giáo dục trẻ. Phụ huynh sẽ nhận thấy sự tiến bộ của trẻ về nhận thức, tư duy, giao tiếp, đặc biệt sự tích cực không những hoạt động ở trường mà còn các hoạt động tại gia đình trẻ. * Cam kết: Tôi cam đoan những giải pháp trên do bản thân nghiên cứu thực hiện, không sao chép hoặc vi phạm bản quyền. XÁC NHẬN CỦA NHÀ TRƯỜNG TÁC GIẢ SÁNG KIẾN PHÓ HIỆU TRƯỞNG Lê Thị Hạnh Trịnh Thị Lan