Một số giải pháp giáo dục lễ giáo cho trẻ mẫu giáo 3-4 tuổi trong trường mầm non

Nội dung text: Một số giải pháp giáo dục lễ giáo cho trẻ mẫu giáo 3-4 tuổi trong trường mầm non

1. CỘNG HÒA XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM Độc lập – tự do – hạnh phúc 1. Tên giải pháp: “Một số giải pháp giáo dục lễ giáo cho trẻ mẫu giáo 3-4 tuổi trong trường mầm non”. 2. Ngày sáng kiến được áp dụng lần đầu hoặc áp dụng thử: Tháng 09 năm 2020 đến tháng 5 năm 2021. 3. Các thông tin cần bảo mật (nếu có): Không. 4. Mô tả các giải pháp cũ thường làm. Trong nhiều năm gần đây giáo dục lễ giáo cho trẻ mẫu giáo 3-4 tuổi được nhà trường quan tâm và chỉ đạo thực hiện tổ chức các giờ chuyên đề cho giáo viên được học tập trao đổi kinh nghiệm. Bản thân luôn nghiên cứu tài liệu, học hỏi đồng nghiệp tổ chức hoạt động giáo dục lễ giáo cho trẻ song trong qua trình tổ chức tôi nhận thấy: - Giáo viên chưa linh hoạt, sáng tạo trong việc tổ chức các hoạt động giáo dục lễ giáo cho trẻ. Môi trường giáo dục lễ giáo cho trẻ đầu năm còn chưa phong phú, đa dạng. - Đa số trẻ mới đi học chưa được học qua lớp Nhà trẻ nên chưa có thói quen nề nếp trong các giờ hoạt động, có cháu tự do đi lại, trả lời câu hỏi còn trống không, trẻ còn nhút nhát thiếu tự tin, chưa biết nói lời cảm ơn, xin lỗi, chưa có thói quen, hành vi tốt trong các hoạt động. - Một số phụ huynh chưa hiểu được tầm quan trọng của việc giáo dục lễ giáo trong việc phát triển toàn diện cho trẻ, chưa thực sự quan tâm tới trẻ và còn xem nhẹ việc học của trẻ. 5. Sự cần thiết phải áp dụng giải pháp. Từ ngàn xưa, kinh nghiệm của cha ông ta đã đúc kết nhiệm vụ học đầu tiên của mỗi con người phải là "Tiên học lễ, hậu học văn", lễ phép là nét đẹp văn hoá được đặt lên hàng đầu khi nhìn nhận và đánh giá về một ai đó mà chúng ta thường bàn luận. Trong thời đại hiện nay, tiếp thu nhiều nền văn hoá khác nhau nên đâu đó vẫn còn nhiều câu chuyện bị lên án về đạo đức lễ giáo của con người, việc mà
2. 2 tôi và các bạn đã nghe và thấy trên thông tin đại chúng, trong cuộc sống hằng ngày. Ở lứa tuổi mẫu giáo, đặc biệt là mẫu giáo bé là giai đoạn vô cùng quan trọng để tạo cho trẻ một số kỹ năng sống ban đầu, đặt nền tảng vững chắc trong suốt quá trình phát triển sau này của trẻ. Đây là giai đoạn khó khăn nhất trong việc hình thành và phát triển nhân cách vì kinh nghiệm của trẻ còn quá nghèo nàn, đơn điệu Việc phát triển toàn diện của trẻ được chứa đựng trong tất cả các hoạt động như: học tập, lao động, vui chơi đều mang ý nghĩa và vai trò giáo dục lễ giáo cho trẻ. Trẻ em không chỉ là hạnh phúc của gia đình mà còn là tương lai của đất nước. Chính vì lẽ đó việc chăm sóc giáo dục trẻ nói chung cũng như việc giáo dục lễ giáo cho trẻ nói riêng là trách nhiệm của mỗi con người trong xã hội. Giáo dục lễ giáo cho trẻ mầm non là một phần không thể thiếu trong chương trình giáo dục kỹ năng sống ban đầu cho trẻ. Điều này tạo nên nền tảng vững chắc cho các giai đoạn phát triển về sau này của trẻ, việc giáo dục lễ giáo cho trẻ nhằm tăng cường hiểu biết, mối quan hệ giao tiếp với cộng đồng để đưa trẻ vào môi trường sư phạm thật lành mạnh và trong sáng. Muốn hình thành và phát triển nhân cách tốt cho trẻ thì việc giáo dục lễ giáo đóng vai trò hết sức quan trọng, cần thiết và có ý nghĩa. Mà đặc điểm tâm sinh lí của trẻ 3-4 tuổi có nhiều thay đổi so với trẻ nhà trẻ, đây là giai đoạn đầu tuổi mẫu giáo đa số trẻ mới đi học nên trẻ còn nhút nhát thiếu tự tin, chưa biết nói lời cảm ơn, xin lỗi, chưa có thói quen, hành vi tốt trong các hoạt động. Một số phụ huynh chưa hiểu được tầm quan trọng của việc giáo dục lễ giáo trong việc phát triển toàn diện cho trẻ. Trước thực trạng đó, là một giáo viên trực tiếp chăm sóc – giáo dục trẻ mẫu giáo 3-4 tuổi tôi không thể không suy nghĩ và nhận thấy rằng giáo dục lễ giáo cho trẻ mẫu giáo hiện nay là việc làm cần thiết có vai trò to lớn trong quá trình phát triển toàn diện cho trẻ mẫu giáo. Chính bởi lý do đó tôi đã mạnh dạn chọn và đưa ra “Một số giải pháp giáo dục lễ giáo cho trẻ mẫu giáo 3-4 tuổi trong trường mầm non” để góp một phần nhỏ bé của mình vào việc giáo dục lễ giáo cho trẻ ở lứa tuổi mẫu giáo.
3. 3 6. Mục đích của giải pháp - Tìm ra một số giải pháp giáo dục lễ giáo cho trẻ 3-4 tuổi trong trường mầm non + Giúp giáo viên linh hoạt, sáng tạo hơn trong việc tổ chức các hoạt động giáo dục lễ giáo cho trẻ 3-4 tuổi. + Giúp cho từng cá nhân trẻ mạnh dạn tự tin, biết nói lời cảm ơn, xin lỗi và có thói quen hành vi tốt trong các hoạt động. + Nâng cao nhận thức của các bậc phụ huynh, từ đó quan tâm phối kết hợp với giáo viên để giúp trẻ phát triển một cách toàn diện. 7. Nội dung * Giải pháp 1: Xây dựng kế hoạch và môi trường giáo dục lễ giáo. Xây dựng kế hoạch: Căn cứ vào kế hoạch năm của nhà trường tôi chủ động xây dựng kế hoạch lễ giáo lễ giáo cho trẻ lớp mình. Trong khi thực hiện tôi có thể điều chỉnh bổ sung kế hoạch cho hoàn chỉnh những nội dung cho phù hợp với lớp, điều kiện thực tế địa phương; Tôi xây dựng vào kế hoạch chủ đề theo nội dung từ dễ đến khó. STT Tên chủ đề Nội dung giáo dục lễ giáo Ghi chú 1 Trường mầm non - Trẻ biết chào hỏi lễ phép, sử dụng các từ biểu thị sự lễ phép đơn giản: dạ, thưa, vâng ạ - Biết một số quy định ở lớp: biết xin phép khi ra vào lớp, vứt rác đúng nơi quy định. 2 Bản thân - Có cử chỉ, lời nói lễ phép, biết cảm ơn, xin lỗi. Biết xưng hô với bạn bè, chào hỏi khi có khách đến thăm. - Có một số hành vi, thói quen tốt trong ăn uống. Biết giữ gìn vệ sinh cá nhân - Chơi hòa thuận với bạn 3 Gia đình - Biết chờ đến lượt - Biết chào hỏi, cảm ơn, xin lỗi khi được nhắc nhở, sử dụng các từ: dạ, thưa trong giao tiếp
4. 4 - Yêu mến, kính trọng, lễ phép và vâng lời những người thân trong gia đình - Thực hiện được một số quy định ở lớp và gia đình. 4 Nghề nghiệp - Biết giúp đỡ cô và các bạn trong các hoạt động - Chơi hòa thuận, chia sẻ với bạn - Xếp hàng ngay ngắn, chờ đến lượt - Giữ gìn cất đồ dùng đồ chơi đúng nơi quy định khi được nhắc nhở. - Yêu quý, kính trọng, lễ phép với người làm nghề 5 Con vật gần gũi - Cử chỉ, lời nói, lễ phép chào hỏi, cảm ơn, xin lỗi. - Chú ý nghe khi cô và các bạn nói - Biết chờ đến lượt - Biết nhường nhịn vui chơi đoàn kết với bạn. - Có nề nếp tốt trong các hoạt động - Biết yêu quý, bảo vệ các con vật có ích 6 Tết và mùa xuân - Chú ý nghe cô và các bạn nói - Biết chơi đoàn kết với bạn - Cất dọn đồ dùng đúng nơi quy định - Biết cách xưng hô chào hỏi - Ngồi ngay ngắn, chú ý trong tiết học - Biết yêu quý, tôn trọng tết cổ truyền dân tộc. 7 Hoa quả rau - Biết xưng hô chào hỏi lễ phép - Không đùa nghịch, không tự ý khi chưa xin phép. Cất dọn đồ dùng đồ chơi đúng quy định 8 Phương tiện giao - Biết chào hỏi, cảm ơn, xin lỗi . Đoàn thông kết, hợp tác, chia sẻ với bạn - Nhận biêt hành vi đúng- sai, tốt- xấu - Giáo dục trẻ chấp hành các luật lệ 9 Nước và một số hiện - Có các hành vi, thói quen tốt tượng tự nhiên - biết bảo vệ môi trường 10 Quê hương- Đất - Cố gắng tự hoàn thành công việc được nước- Bác Hồ giao. Giáo dục trẻ lòng yêu quê hương, đát nước. Giáo dục trẻ những hành vi văn minh.
5. 5 Xây dựng trường giáo dục lễ giáo: Việc xây dựng môi trường giáo dục lễ giáo cũng rất cần thiết và đặc biệt quan trọng: Tôi đã xây dựng góc “Nội quy của lớp”. Góc tuyên truyền lễ giáo thường để ngoài cửa lớp để phụ huynh dễ nhìn, biết được kế hoạch chăm sóc của nhà trường, lớp học để có thể nắm bắt và có hướng giáo dục con cái cũng như có thể tham khảo sau mỗi giờ đón, trả trẻ phụ huynh hiểu biết thêm về các hành vi giáo dục lễ giáo cho trẻ, ở góc tôi đưa ra các quy định đơn giản khi đến lớp. Ngoài ra tôi sưu tầm những tranh ảnh có nội dung giáo dục lễ giáo dán vào góc cho trẻ xem. Với mỗi chủ đề khác nhau tôi thường xuyên thay đổi tranh ảnh có nội dung về lễ giáo phù hợp với từng chủ đề chủ điểm, sưu tầm tranh truyện có nội dung về lễ giáo làm thành một album có nội dung và hình ảnh phù hợp để đến giờ hoạt động góc trẻ vào góc thư viện, trẻ có thể mở ra xem. Qua đó tôi thấy trẻ được vui chơi học hỏi thích giao tiếp vui vẻ với mọi người, biết lễ phép với mọi người, nhường nhịn em bé, giúp đỡ bạn. Giáo dục trẻ có tính thật thà, biết nhận ra đúng sai, biết nhận lỗi và xin lỗi Hình ảnh “Nội quy lớp học”, tranh ảnh lễ giáo tại các góc
6. 6 *Giải pháp 2: Giáo dục lễ giáo cho trẻ thông qua các hoạt động trong ngày. - Giáo dục lễ giáo trong giờ đón, trả trẻ: Trẻ độ tuổi 3-4 tuổi kỹ năng giao tiếp còn hạn chế, rụt rè, nhút nhát, một số cháu còn ngọng thậm chí đôi khi có trẻ còn chưa nói rõ được các từ và nhất là vào khoảng đầu năm học trẻ đến lớp con quấy khóc rất nhiều. Chính vì vậy cô giáo phải thực sự gương mẫu mọi lúc, mọi nơi, ăn nói phải văn minh luôn chuẩn mực trong lúc giao tiếp lịch sự tôn trọng trẻ để trẻ học theo, phải đối xử công bằng, vô tư đối với trẻ, quần áo đầu tóc gọn gàng mỗi khi lên lớp. Đặc biệt là khi đứng trước trẻ tôi luôn tỏ thái độ nghiêm túc nhẹ nhàng với mọi người và với trẻ. Trong giờ đón trả trẻ tôi luôn ân cần dịu dàng gần gũi với trẻ, niềm nở trong giao tiếp với phụ huynh. Lúc đầu trẻ đi học tôi luôn nhắc nhở trẻ khoanh tay chào cô, chào bố mẹ ông bà trước khi vào lớp và cất đồ dùng đúng nơi quy định. Khi bố mẹ đón về nhắc trẻ khoanh tay chào cô và ông bà , bố mẹ hay người lớn khác. Để giáo dục lễ giáo đạt hiệu quả thì việc chào hỏi phải thực hiện thường xuyên tạo ra một thói quen trong kỹ năng sống hằng ngày của trẻ. Khi trẻ đã có thói quen chào hỏi thì trẻ sẽ biết chào hỏi mọi lúc mọi nơi. Hình ảnh trẻ chào hỏi lễ phép
7. 7 - Giáo dục lễ giáo cho trẻ thông qua hoạt động học có chủ đích. Với trẻ mầm non nói chung thời gian học ở trường mầm non chiếm rất nhiều thời gian trong ngày. Ở đó trẻ sẽ học hỏi lẫn nhau học cả cái tốt và cái chưa tốt. Vì thế tôi thấy giáo dục lễ giáo cho trẻ là rất cần thiết và phù hợp được thực hiện chủ yếu thông qua tiết học nhằm hình thành cho trẻ những thói quen, hành vi có văn hóa. Ví dụ + Giờ học âm nhạc: Dạy hát “Cả nhà thương nhau” tôi trò chuyện cùng trẻ: Trong gia đình tình cảm của mọi người như thế nào? Con có yêu gia đình của mình không? Ngoài yêu thương con còn phải làm gi?....Thông qua đó giáo dục trẻ biết thể hiện tình yêu thương với gia đình của mình, biết ngoan ngoãn, vâng lời, biết vâng dạ lễ phép với bố mẹ Hay qua bài hát “ Lời chào buổi sáng” cô trò chuyện cùng trẻ: Trước khi đi học và sau khi đi học về chúng mình chào ai? Khi chào tay các con phải như thế nào... Qua đó giáo dục trẻ biết khoanh tay chào hỏi lễ phép không chỉ với cô giáo hay bố mẹ mà còn biết chào hỏi lễ phép với người lớn, biết chào hỏi niềm nở với các bạn của mình. + Ví dụ qua bài thơ “ Lời chào” cô trò chuyện cùng trẻ như: Con chào khi nào? Đi học về các con chào ai?.... “Đi về con chào mẹ Làm mát ruột cả nhà Ra vườn cháu chào bà Đẹp hơn mọi bông hoa Ông làm việc trên nhà Cháu kính yêu trao tặng Cháu lên: Chào ông ạ! Chỉ những người đi vắng Lời chào thân thương quá Cháu không được tặng chào”. Qua bài thơ tôi giáo dục trẻ biết lễ phép , biết chào hỏi lễ phép với người lớn, biết thương yêu chăm sóc người thân trong gia đình. Hay qua tiết kể chuyện “Gà trống và vịt bầu” cô giúp trẻ hiểu được nội dung ý nghĩa của câu chuyện: Trước khi đi chơi các con phải biết xin phép ai? Muốn làm
8. 8 một việc gì đó các con nhớ điều gì? Khi bạn gặp khó khăn con sẽ làm gì? Dần dần từ những bài học, bài thơ câu chuyện cô giảng trên lớp trẻ sẽ được khắc sâu và chuyển thành những hành động thực tế hàng ngày trong cuộc sống. + Đối với giờ học phát triển vận động : Cô giáo dục trẻ siêng năng tập thể dục, tập đều đặn giúp cơ thể khỏe mạnh. Trong lúc tập các con không chen lấn xô đẩy nhau. + Giờ làm quen với toán: Nhắc nhở cháu ngồi ngay ngắn, cất đồ dùng gọn gàng, ngăn nắp, biết giữ gìn bảo quản đồ dùng. Thông qua đó giáo dục trẻ khi nhận hoặc trao vật gì cho người lớn nên trao hoặc nhận phải bằng 2 tay, khi nhận các con nói lời cảm ơn. + Giờ khám phá xã hội: “ Tìm hiểu về nghề nông” cô cho trẻ quan sát công việc của bác nông dân, dụng cụ và sản phẩm của bác nông dân làm ra. Từ đó giáo dục trẻ biết yêu quý, kính trọng bác nông dân vì công việc nghề nông rất vất vả và để làm ra những sản phẩm và thông qua đó giáo dục trẻ ăn hết xuất không làm rơi vãi thức ăn . + Giờ học tạo hình: “ Trang trí khung ảnh bác” bên cạnh việc nhắc trẻ trong giờ học ngồi ngoan, cô có thể giáo dục trẻ biết yêu quý, kính trọng, nhớ ơn bác Hồ. - Giáo dục lễ giáo thông qua trò chơi trong hoạt động góc . Đối với trẻ mẫu giáo chơi là hoạt động chủ đạo của trẻ. Đối với trẻ lứa tuổi này trẻ học mà chơi chơi mà học, trong giờ vui chơi trẻ được thực hành trải nghiệm nhiều với vai chơi khác nhau trong cuộc sống của người lớn, tôi tiến hành lồng ghép giáo dục lễ giáo vào hoạt động vui chơi qua đó trẻ được đối thoại những câu chào hỏi lễ phép, câu cảm ơn, xin lỗi, trao nhận bằng hai tay, tôi theo dõi quan sát lắng nghe để kịp thời uốn nắn cho trẻ. Khi có biểu hiện chưa chuẩn mực trong trò chơi trẻ học cách sử dụng đồ vật, học những quy tắc ứng xử giữa con người với con người. Với trẻ 3-4 tuổi, các cháu vẫn còn chưa có nề nếp hay các kỹ năng thành thạo như các lứa tuổi khác vì vậy thông qua các trò chơi cô rèn cho trẻ được một số nề nếp, thói quen trong giao tiếp ứng xử. Từ đó nhận thấy rằng trong công tác giáo dục lễ giáo cho các con trò chơi là phương tiện giáo dục mạnh mẽ nhất.
9. 9 Trong các loại trò chơi, trò chơi đóng vai theo chủ đề có vai trò đặc biệt quan trọng. Đây là loại trò chơi mô phỏng lại một mảng nào đó của cuộc sống người lớn trong xã hội bằng việc nhập vai hay đóng vai, tức là trẻ được ướm mình vào người nào đó để hành động theo chức năng của họ trong các mối quan hệ xã hội. Việc cho trẻ nhắc lại tiêu chuẩn khi chơi giúp cho trẻ có được những hành vi đạo đức tốt trong quá trình chơi: biết rủ bạn cùng chơi, khi chơi không giành đồ chơi với bạn, không cãi nhau đánh nhau với bạn, không xưng hô mày tao với bạn, không la hét to, nói năng nhẹ nhàng khi chơi và chơi xong biết cất dọn đồ chơi vào đúng nơi quy định. Trong khi chơi trẻ biết liên kết các góc chơi với nhau để đem lại hiệu quả tốt. Ví dụ: - Ở góc bán hàng, trẻ đóng vai người mua hàng và người bán hàng. + Người bán hàng: Biết chào hỏi, mời khách mua hàng, bán đúng giá. Thái độ ân cần vui vẻ với khách hàng, biết cảm ơn khi bán được hàng và nhận tiền + Người mua hàng: Bên cạnh việc biết gọi tên các mặt hàng cần mua, người mua phải vui vẻ, biết đưa tiền và nhận hàng bằng hai tay, biết cảm ơn khi nhận hàng và trả tiền cho người bán Hình ảnh trẻ chơi ở góc phân vai
10. 10 Với các góc chơi khác tôi cũng xắp xếp, sưu tầm và chuẩn bị phong phú các loại đồ dùng đồ chơi để trẻ được thỏa mãn, thể hiện vai chơi của mình phù hợp. Đồng thời qua đó giúp các cháu yêu thích đồ dùng đồ chơi, cảm thụ được cái đẹp, yêu thích các sản phẩm của mình và bạn tạo ra trong quá trình chơi Ví dụ: Ở góc chơi thư viện, hàng ngày trẻ cùng nhau làm những cuốn album sách truyện, cùng nhau lật mở xem tranh ảnh mà cô giáo đã sưu tầm cho các bạn cùng nhau trao đổi về hành vi lễ giáo quen thuộc hàng ngày. Như hình ảnh các bạn nhận quà bằng 2 tay từ cô, từ bạn, từ người thân hay những hình ảnh trẻ giúp đỡ bạn bè, chơi vui vẻ cùng với bạn. Trẻ không chỉ được xem những hình ảnh có ý nghĩa tích cực mà con được xem, tìm hiểu các hình ảnh hành vi chưa đúng chưa ngoan để qua đó các con nhận ra hành vi nào là chuẩn mực, hành vi nào sai . Từ đó trẻ có nhận thức cũng như hành vi đúng đắn hơn. Hay với chủ đề nghề nghiệp tôi đã làm những cuốn sách tranh với nhiều hình ảnh về một số nghề quen thuộc, trẻ được xem sách về một số nghề trong xã hội, trẻ hiểu được những nghề có ích cho xã hội từ đó giáo dục trẻ có thái độ tôn trọng, yêu quý với những người làm nghề. Dưới tác động của cô giúp trẻ hiểu rõ hơn, sâu hơn về hành vi lễ giáo và giao tiếp ứng xử hàng ngày. Cô và trẻ bên góc thư viện của lớp.
11. 11 Ví dụ: Góc thiên nhiên: Tôi đã trồng những chậu cây hoa cây cảnh. Khi trẻ chơi ở góc này trẻ sẽ học được cách chăm sóc cây như tưới nước, lau lá, nhổ cỏ. Để trẻ có ý thức chăm sóc cây xanh và bảo vệ thiên nhiên, môi trường tôi giúp trẻ hiểu được: Cây xanh trong trường để làm gì? Cách chăm sóc cây xanh như thế nào? Thông qua các hoạt động này trẻ sẽ học được tính cẩn thận, cần cù chăm chỉ. Cũng qua đó cô giáo dục trẻ biết chăm sóc cây xanh, không ngát lá tỉa cành, rèn cho trẻ biết yêu quý cây xanh và bảo vệ thiên nhiên, môi trường. Ảnh bé chăm sóc góc thiên nhiên Mỗi góc chơi là mỗi trò chơi khác nhau và qua mỗi trò chơi đó cô lồng ghép tích cực được những đức tính tốt cho trẻ.Tổ chức trò chơi chính là tổ chức cuộc sống của trẻ. Trò chơi là phương tiện để trẻ học làm người. Nhìn chung thông qua các hoạt động ở các góc mà trẻ chơi hàng ngày tôi thấy trẻ đã có sự mạnh dạn hơn trong giao tiếp, trẻ biết thể hiện lời nói hành vi phù hợp với từng vai chơi mà trẻ đang thể hiện và có quy tắc trong nề nếp. - Giáo dục lễ giáo cho trẻ ở mọi lúc mọi nơi và thông qua hoạt động khác trong ngày.
12. 12 Tất cả mọi hoạt động tôi đều có định hướng cụ thể để rèn cho trẻ nề nếp thói quen tốt. Lồng ghép nội dung giáo dục lễ giáo vào tất cả các hoạt động trong ngày của trẻ ở lớp có nhiều ưu thế nhằm hình thành cho trẻ những thói quen, hành vi có văn hoá. Khi bất ngờ có khách đến lớp, cô phải là người chào trước, trẻ sẽ chào theo cô, từ đó tập cho trẻ thói quen chào hỏi khi có khách vào lớp. Kết hợp giáo dục trẻ chào mời khách khi có khác đến nhà. Trong giờ ăn: Cô dạy trẻ trước khi ăn phải có lời mời, ở nhà biết mời bố mẹ, ông bà ở lớp ăn cơm biết mời cô mời các bạn. Bên cạnh đó cô nhắc nhở trẻ khi ăn cơm ngồi ngay ngắn, ăn từ tốn, ăn chậm rãi không làm rơi vãi, không nói chuyện đùa nghịch trong khi ăn, muốn xin thêm cơm phải biết xin lễ phép: “ Con thưa cô cho con xin thêm cơm”. Bên cạnh đó tôi thường xuyên khuyến khích trẻ ăn hết xuất cơm. Qua giờ ăn trẻ học được cách ứng xử lễ phép thói quen nề nếp, biết trên biết dưới.
13. 13 Ảnh: Giờ ăn trưa của trẻ Thông qua hoạt động vệ sinh hàng ngày tôi lồng ghép giáo dục trẻ biết đứng xếp thành hàng ngay ngắn, không chen lấn xô đẩy nhau biết chờ đến lượt. Trong quá trình trẻ thực hiện rửa tay tôi cũng nhắc trẻ cẩn thận không nghịch nước sẽ làm ướt quần áo. Ảnh: Giờ hoạt động vệ sinh
14. 14 Vào cuối mỗi buổi trong ngày, tôi thường tổ chức cho trẻ nêu gương bình cờ. trẻ được nhận xét, bình bầu bạn ngoan, bạn chưa ngoan, vì sao ngoan, vì sao chưa ngoan, qua những tấm gương tốt của các bạn để động viên, khuyến khích khen ngợi trẻ kịp thời, động viên nhắc nhở trẻ chưa ngoan và cho trẻ lên cắm cờ bé ngoan vào cuối ngày, phiếu bé ngoan vào cuối tuần.. Ngoài giáo dục lễ giáo qua giờ học, giờ chơi tôi còn giáo dục các cháu thông qua các hoạt động tổ chức trải nghiệm, lễ hội như ngày tết trung thu, ngày nhà giáo việt nam 20/11, trải nghiệm tết Nguyên Đán .... Ví dụ qua tổ chức “Kỉ niệm ngày sinh nhật Bác 19/5” để giáo dục trẻ biết nhớ ơn, yêu quý, kính trọng Bác Hồ, kính yêu người luôn dành sự quan tâm đến các cháu khi Bác còn sống. Hay như ngày 8/3 trẻ hiểu được đó là ngày lễ của bà, mẹ, cô giáo và những người phụ nữ thân yêu Thông qua việc tổ chức cho trẻ tham gia vào hoạt động ngày hội, ngày lễ ngoài giúp trẻ hiểu ý nghĩa của những ngày lễ lớn, truyền thống của dân tộc mà thông qua đó giáo dục trẻ lòng tự hào dân tộc, biết ơn những người đi trước, người lớn tuổi, từ đó khuyến khích trẻ học tập và phấn đấu thành người có ích sau này. Dù ở bất kì hoạt động nào của trẻ trong ngày tôi đều giáo dục các cháu thói quen biết thưa gửi dạ vâng, muốn phát biểu phải giơ tay khoanh tay lễ phép khi trả lời, muốn làm gì cần xin phép. * Giải pháp 3: Ứng dụng công nghệ thông tin trong việc giáo dục lễ giáo. Thông qua các hoạt động học tôi linh động ứng dụng công nghệ thông tin vào các môn học sao cho phù hợp lựa chọn hình ảnh đẹp hoặc những video những hành vi giáo dục lễ giáo để tích hợp phù hợp tạo cho trẻ hứng thú không bị nhàm chán và hình thành cho trẻ những thói quen, hành vi có văn hóa, lịch sự lễ phép đúng lúc, đúng chỗ. Chính vì vậy, lồng ghép nội dung giáo dục lễ giáo vào các hoạt động có hình ảnh hoặc video chiếm nhiều ưu thế nhằm hình thành cho trẻ những thói quen, hành vi lễ giáo tốt. Trong các tiết học kỹ năng sống cô mở video có các hình ảnh như trẻ biết chào hỏi người lớn, biết cảm ơn khi được giúp đỡ hay biết nhận lỗi khi mình làm sai. Từ đó giúp cho trẻ học những điều hay và hình thành những thói quen tốt ở trẻ.
15. 15 Hình ảnh: ứng dụng CNTT vào rèn lễ giáo cho trẻ * Giải pháp 4: Công tác phối hợp tuyên truyền với phụ huynh trong việc giáo dục lễ giáo cho trẻ. Trong giờ đón, trả trẻ, hay trong các buổi họp phụ huynh đầu năm và các giờ đón trả trẻ tôi mạnh dạn trao đổi với các bậc cha mẹ về tầm quan trọng của giáo dục lễ giáo đối với trẻ mẫu giáo 3-4 tuổi để giúp trẻ mạnh dạn tự tin và có những kỹ năng nề nếp thói quen lễ giáo tốt và cùng phối hợp với phụ huynh để giáo dục lễ giáo cho con trong thời gian trẻ ở nhà. Ảnh họp phụ huynh
16. 16 Thông qua biện pháp này, tôi thường xuyên gặp gỡ trao đổi trò chuyện với phụ huynh nhằm tìm hiểu và nắm bắt được đặc điểm tâm sinh lý cũng như hoàn cảnh gia đình của từng cháu để có biện pháp kịp thời, đối với trẻ có cá tính đặc biệt tôi phải gặp riêng từng phụ huynh để trao đổi và thống nhất biện pháp giáo dục lễ giáo cho trẻ. Từ thực tế với dịch bệnh covid 19 đang diễn ra hiện nay thì công tác phối hợp tuyên truyền với phụ huynh vào việc dạy trẻ cũng là rất cần thiết. Trong thời gian trẻ ở nhà cô có thể làm hoặc tìm các video hay bổ ích gửi tới các bậc phụ huynh cho các con học thêm ở nhà vừa giúp các con có thêm kiến thức vừa lồng ghép được một số hành vi thói quen tốt cho các con trong thời gian nghỉ dịch Ảnh trẻ học ở nhà qua các video
17. 17 Ngoài ra tôi thường xuyên trao đổi thêm với bố mẹ các cháu trên nhóm Zalo của lớp về tình hình sức khỏe, diễn biến hoạt động của trẻ trong ngày, có thể chụp ảnh, quay video trẻ ở lớp gửi lên nhóm cho bố mẹ các con yên tâm đi làm và cùng với ông bà kết hợp với cô giáo dục hành vi lễ giáo chuẩn mực cho các con. Việc kết hợp giữa gia đình và nhà trường hết sức quan trọng để chăm sóc và giáo dục trẻ là một vấn đề không có người lớn nào bỏ qua. Vì trẻ em “Chóng nhớ - mau quên” vì vậy ở lớp có cô giáo, ở nhà có mẹ. Trẻ học đi đôi với hành, phải kết hợp cuộc sống hàng ngày không để trẻ tuỳ tiện trong mọi việc làm. Qua đây cũng đòi hỏi mỗi một cô giáo phải làm tốt công tác này. Đó cũng là cơ sở để giáo dục lễ giáo cho trẻ để đạt kết quả cao. * Kết quả của giải pháp Quá trình áp dụng các giải pháp, tôi đã thu được kết quả khá khả quan. Thể hiện qua các bảng so sánh kết quả so trước và sau khi thực hiện giải pháp như sau: Bảng so sánh kết quả sau khi áp dụng giải pháp: Đầu năm Cuối năm Tăng(+) Nội dung Số trẻ Số trẻ % % Giảm(-) đạt đạt Biết cách xưng hô chào hỏi 6/19 31,5% 19/19 100% (+)68,5% Biết nhường nhịn vui chơi 4/19 21,5% 16/19 84,2% (+)62,7% đoàn kết với bạn Biết giữ gìn và cất dọn đồ dùng đồ chơi đúng nơi quy 7/19 36,8% 18/19 94,7% (+)57,9% định Biết cảm ơn, xin lỗi, vâng lời 5/19 26,3% 17/19 89,4% (+)63,1% và làm theo yêu cầu của cô
18. 18 7.2. Phạm vi áp dụng giải pháp: Đề tài này được ứng dụng trong năm học 2020 - 2021 tại lớp mẫu giáo 3 - 4 tuổi C6 và các lớp mẫu giáo 3-4 tuổi trong trường mầm non Thị trấn Thắng, mặc dù thời gian ứng dụng không nhiều nhưng đã có kết quả rất khả quan. Quá trình nghiên cứu ứng dụng đã cho thấy nó phù hợp và hiệu quả. Đề tài có khả năng áp dụng thực hiện tại các lớp mẫu giáo 3-4 tuổi ở các trường mầm non có cùng đặc thù trên địa bàn huyện Hiệp Hòa. 7.3. Lợi ích kinh tế, xã hội của giải pháp Với vốn kinh nghiệm và chút công sức, cùng với sự quyết tâm của bản thân, tôi đã hoàn thành đề tài sáng kiến kinh nghiệm của mình. Đây là một ý tưởng nhỏ của tôi, nhưng tôi thấy nó rất hiệu quả trong công tác tổ chức hoạt động chăm sóc, giáo dục lễ giáo cho trẻ. * Hiệu quả về mặt kinh tế. Khi áp dụng những giải pháp trên giáo viên có thể tổ chức tốt hoạt động rèn lễ giáo cho trẻ. Với sự phối kết hợp của Ban giám hiệu nhà trường, các bậc phụ huynh học sinh và giáo viên sẽ đem lại hiệu quả cao nhất định với mức chi phí thấp nhất. Bên cạnh đó tận dụng được những đồ dùng trực tiếp của trẻ để học, giảm chi phí đáng kể lên tới hàng triệu đồng. * Hiệu quả về mặt xã hội Sau khi tiến hành một số biện pháp tôi thấy trẻ lớp tôi có sự tiến bộ rõ rê. Trẻ biết nói lời hay, làm việc tốt, biết nói lời cảm ơn xin lỗi, biết chào hỏi lễ phép dạ thưa, biết hòa đồng chia sẻ với bạn bè của mình. Bản thân tôi có thêm kiến thức và nắm vững hơn về phương pháp tổ chức các hoạt động có lồng ghép giáo dục lễ giáo cho trẻ. Gương mẫu chuẩn mực hơn trong giao tiếp với mọi người xung quanh, đặc biệt là với trẻ. Sáng tạo hơn trong việc xây dựng môi trường để giáo dục lễ giáo cho trẻ. Phụ huynh hiểu được tầm quan trọng của việc giáo dục lễ giáo đối với trẻ, thường xuyên sưu tầm, ủng hộ tranh, hình ảnh có liên quan đến nội dung giáo dục
19. 19 lễ giáo cho trẻ, ngày càng quan tâm nhiều hơn đến con em mình, chú ý hơn đến việc giáo dục lễ giáo cho trẻ ở mọi lúc mọi nơi Trên đây là “Một số giải pháp giáo dục lễ giáo cho trẻ mẫu giáo 3-4 tuổi trong trường mầm non” mà tôi đã rút ra được trong quá trình thực hiện công tác chăm sóc, nuôi dưỡng và giáo dục trẻ. Rất mong được sự góp ý của Ban giám khảo để các giải pháp của tôi hoàn thiện hơn. * Cam kết: Tôi cam kết những điều khai trên đây là đúng sự thật và không sao chép hoặc vi phạm bản quyền. Thị trấn Thắng, tháng 10 năm 2021 Xác nhận của cơ quan, đơn vị Tác giả thực hiện Nguyễn Thanh Mai Nguyễn Thị Bích